
از سوی دیگر، خطاهای انسانی می توانست منجر به ضعف مصدومیت و حوادث شوند. سوابق پرسنلی کارکنان نخستین کمپانی نفت، تایید کننده این نکته است که تعدادی از هفشجانی ها قبل از ورود صنعت جوش به حوزه عملیات کمپانی ابزارکار، پرچ کار و آهنگر بوده اند. در همین اسناد پرسنلی به کارکنان هفشجانی دیگری می رسیم که شغلشان به طور مشخص "جوشکار" قید شده است.
راه یابی جوشکاری به صنعت نفت ایران
در بررسی میراث صنعتی جوشکاری باید به این خط زمانTimeline توجه داشته باشیم که ابتدا و در سال ۱۸۸۱بود که مهندس فرانسوی "آگوست دو مریتنس" با استفاده از قوس الکتریکی با الکترودهای کربنی برای جوشکاری صفحات سربی باتری ها به پیشرفت قابل توجهی دست یافت. کار او نشان داد که قوس های الکتریکی می توانند در کارهای جوشکاری عملی به کار گرفته شوند. چند سال بعد از آن "نیکولای بناردوس"، مخترع روسی، با مخترع همکارش به نام "استانیسلاو اولشفسکی" از لهستان، با توسعه و ثبت روشی به نام "جوشکاری قوسی کربنی"، این حوزه را بیش از پیش پیشرفت دادند. سیستم آنها شامل برخی از اولین نگهدارنده های الکترود بود که امکان کنترل و دقت بیشتر را فراهم می کرد. این اختراع به طور گسترده به عنوان اولین دستگاه جوشکاری قوسی با تعریف مشخص شناخته می شود و لحظه ای محوری در گذار از تکنیک های تجربی به فرایندهای جوشکاری صنعتی کاربردی و تکرارپذیر را رقم می زند.
سال۱۹۰۰ در آستانه اعطای امتیازنامه بهره برداری از منابع نفتی ایران به ویلیام ناکس دارسی، مخترع دیگری بنام؛ "استروهمنگر" در بریتانیا و به طور تقریبا همزمان با مهندسی به نام "کیلبرگ" در آلمان، اولین الکترودهای روکش دار را معرفی کردند که پایداری قوس الکتریکی را در حین جوشکاری به طور قابل توجهی بهبود بخشید. این نوآوری زمینه را برای کیفیت جوش پایدارتر و کنترل بهتر قوس فراهم کرد. به این ترتیب، سال۱۹۰۸ که نفت در ایران کشف شد، صنعت جوشکاری در بریتانیا و نقاط دیگر جهان، مراحل آغازین خود را سپری می کرد و یک دهه طول کشید تا در صنعت نفت ایران استفاده شود. یکی از قدیمی ترین مستنداتی که از جوشکاری در صنعت نفت وجود دارد، در فیلم مستند کمپانی نفت محصول سال ۱۹۲۵ یعنی دهه دوم فعالیت کمپانی است که در آن کارگران ایرانی در ورک شاپ مسجدسلیمان مشغول آهنگری، بازسازی مته های حفاری، خم کاری صفحات فلزی و جوشکاری هستند. نکته جالب توجه در این فیلم مستند ارزشمند، لباس جوشکاران است که نشان می دهد کارکنان ایرانی از نخستین روزها "انبر جوشکاری" را به دست گرفته اند؛ موضوعی که مطابقت آن با پرونده های پرسنلی نسل نخست کارکنان صنعت نفت، بیانگر حضور هفشجانی ها در این بخش از فعالیت صنعت نفت است.
نسل به نسل در جوشکاری صنعت نفت
جوشکاری را انگلیسی ها Welding می گفتند و به مرور ایرانیان "ولدنگ کار" در بین همکاران خود شاخص شدند. از جمله هفشجانی های ولدنگ کار در نسل های متوالی این حرفه را در صنعت نفت ادامه دادند. در پرونده های باقی مانده از پرسنل صنعت نفت به اسنادی می رسیم که تایید کننده قدمت حضور هفشجانی های "ولدنگ کار" و "فیتر" (لوله کش) در صنعت نفت است. (سند های شماره ۱ و ۲) برخی دیگر از این اسناد، نشان دهنده این است که برخی کارکنان هفشجانی کمپانی نفت برخی نیز از سوی کمپانی به هند اعزام شده اند. وقتی در پیشاور با حقوق ۳۵ روپیه استخدام و از آنجا به حیدرآباد منتقل شده است (سند شماره ۳). هفشجانی ها در نفت جوشکاری را آغاز کردند و در طول تاریخ بلند نفت تا امروز، نسل به نسل و دست به دست میراث دار این صنعت در ایران و با شهرتی جهانی هستند. ، کمپانی ایتالیایی انی(ENI)برای عملیات نفتی به ایران و چهارمحال وبختیاری آمد، از جوشکاران هفشجانی در عملیات خود استفاده کرد. مستنداتی که به وسیله دوربین فیلم ساز شهیر ایتالیایی "برناردو برتولوچی" در مستند LA VIA DEL PETROLIO (در زبان ایتالیایی؛ جاده نفت) ثبت شده، تاییدکننده دیگری از حضور هفشجانی ها در عملیات نفتی است. هفشجانی ها، حتی در برخی موارد با اهدای جان خود به دوام و بقای صنعت کمک کرده اند. حادثه تلخ خط لوله سرخس در شهریور۱۳۸۹ و همچنین شهادت تعدادی از آنان به دست جنایتکاران تکفیری در ایالت دیاله عراق در سال۱۳۹۲ شاهد این نقش تاثیرگذار است. جوشکاری، با صنعت نفت به ایران وارد شد و هفشجانی ها میراث داران این صنعت در ایران و خاورمیانه، با شهرت جهانی هستند.
ارتقای خدمات حمایتی و سلامت بانوان صنعت نفت
زهره یوسفیان ملا
مشاور وزیر نفت در امور بانوان
مشعل | بیش از ۱۷ هزار نفر معادل ۸ درصد از کارکنان صنعت نفت را که در نزدیک ترین و دورترین نقاط عملیاتی، سمت های مهمی به عهده دارند، زنان تشکیل می دهند؛ بانوان شجاعی که در کنار ایفای نقش های خانوادگی، از حضور در مدیریت های کلان، سِمت های حساس، سایت های فنی، مناطق عملیاتی، خطوط پروازی، عملیات سوخت رسانی، بخش های تعمیراتی پالایشگاه ها و... هیچ ابایی ندارند. از این رو، مشاوره امور بانوان صنعت نفت بر خود فرض دانسته با هدف ارتقای سلامت این بانوان، با توجه به شرح وظایف، ماموریت ها و تکالیف محوله، اقدام هایی انجام دهد.
استفاده فرزندان کارکنان زن از خدمات بهداشت و درمان اعم از بیمه پایه و تکمیلی، یکی از مهم ترین نکات و درخواست های عنوان شده بانوان شاغل درصنعت نفت بود که در این خصوص از سوی مشاور امور بانوان وزارت نفت، پیگیری های لازم صورت گرفت و مکاتبات، نشست ها و جلسات تخصصی با توسعه مدیریت و سرمایه انسانی و مراجع ذی ربط انجام شد که این موضوع از سوی اداره کل تدوین و هماهنگی مقررات اداری و استخدامی وزارت نفت در دست بررسی است. پوشش بیمه ای و استفاده از خدمات بهداشت و درمان در ماه اول تولد نوزادان بانوان شاغل در صنعت نفت، موضوع مهم دیگری در حوزه بهداشت و درمان است که از سوی این مشاوره انجام شد؛ این موضوع به زنان شاغلی اشاره داردکه نوزاد آنها در بیمارستان هایی که تحت تملک سازمان بهداشت و درمان صنعت نفت نیستند، متولد می شوند. توسعه وترویج زایمان طبیعی و بدون درد نیز از دیگر موارد مهمی است که مشاوره امور بانوان با حضور در نشست های تخصصی متعدد با همکاران بهداشت و درمان صنعت نفت، پیگیر آن بود و براساس پیشنهادهای سازمان بهداشت و درمان مقرر شد، فرایند زایمان های طبیعی بدون درد به صورت پایلوت در مراکز بهداشت درمان صنعت نفت تهران و اهواز احیا و اجرایی شود.
حمایت از درمان ناباروری
ارائه خدمات مرتبط با درمان های ناباروری درصنعت نفت برای بانوان شاغل و خانواده های تحت تکفل همکاران هم از مواردی است که در دست بررسی و اقدام قرار دارد و به منظور نهایی سازی و تصویب و ابلاغ به شورای سلامت کارکنان وزارت نفت ارسال شد. همسو با تمرکز به موضوع ترویج باروری، تدوین پیش نویس طرح جامعی درباره حمایت از خانواده صنعت نفت و موارد مرتبط با حوزه های سلامت، به ویژه حوزه های سلامت روان و جسم نیز در اولویت مشاوره امور بانوان وزارت نفت قرارگرفته که پیش نویس این طرح آماده و برای اظهارنظر نهایی و طی فرایندهای اداری آن، به مراجع ذی ربط ارسال شده است؛ افزون براین، به منظور ترغیب جوانان به ازدواج، نشست هایی متمادی با مرکز خدمات مشاوره و سلامت روان صنعت نفت و با هدف سیاست گذاری و برنامه ریزی اجرای طرح هایی برای تشویق همکاران و کارکنان مجرد به ازدواج و تشکیل زندگی برگزار شده است. یکی دیگر از مواردی که در حوزه بانوان شاغل در صنعت نفت مورد توجه قرارگرفته، برنامه ریزی و سیاست گذاری برای برگزاری کارگاه ، سمینار، وبینار و دوره های آموزشی مرتبط با سلامت در حوزه بهداشت و درمان آنهاست. در این بخش هم موضوعاتی همچون تاب آوری، مهارت افزایی و توانمندسازی بانوان و خانواده های تحت تکفل همکاران در دستورکار قرارگرفت و تاکنون سمینارهای مختلفی در این بخش برگزار شده است. مشارکت و همکاری با مجموعه های مرتبط به منظور تدوین طرح بسته حمایتی برای فرزندان توان یاب کارکنان و کارکنان نیاز به توان یابی و توان خواه نیز از مواردی بوده که از سوی این مشاوره پیگیری و اقدام شده است.
نشاط فردی بانوان
توجه به سلامت روانی و نشاط فردی بانوان شاغل درصنعت نفت، یکی از اولویت های مشاوره امور بانوان به شمار می آید که اقدام های عملی در خصوص آن انجام شده است. تهیه پیش نویس طرح جامع خانواده صنعت نفت و درج موارد مرتبط با حوزه سلامت و تربیت بدنی، از مهم ترین موضوعاتی است که طی یک سال اخیر در حوزه زنان و خانواده به آن توجهی ویژه شده است. مراحل نهایی این طرح در مشاوره امور بانوان در حال انجام است که با اجرای آن همکاران می توانند ازخدماتی که در طرح جامع حمایت از خانواده دیده شده، بهره مند شوند. حضور بانوان پیمانکار مستمر غیرپروژه ای در المپیادهای ورزشی صنعت نفت نیز مورد مهم دیگری است که با ورود و پیگیری های مستمر امور بانوان، مجوز و مصوبه لازم از سوی شورای مرکزی ورزش صنعت نفت صادر و این امکان برای این دسته از بانوان نیز فراهم شده است. دراین میان و بنابر اهمیت ورزش همگانی و ایجاد فضای نشاط در خانواده ها، اقدام های لازم برای تسهیل دسترسی همه بانوان شاغل و همسرانشان به اماکن ورزشی در مراحل پایانی است. پیگیری حفظ تیم های ورزش قهرمانی زنان در صنعت نفت هم در دستور کار قرار گرفت و پیرو مجوزهای صادره از سوی شورای مرکزی ورزش با لحاظ شرایط ویژه برای بانوان قهرمان صنعت، عمده تیم های ورزشی قهرمانی زنان در صنعت نفت ابقا خواهند شد. از دیگر مواردی که در این حوزه محقق شد، طراحی و ایجاد سامانه ای با عنوان نسل فردای صنعت نفت است که راه اندازی آن تقریبا تمام شده و در آستانه رونمایی است. هدف از راه اندازی این سامانه، سنجش علاقه مندی فرزندان کارکنان در حوزه های مختلف از جمله در حوزه سلامت و ورزش است.