به گفته گرجی، آموزش دیگر یک فعالیت جنبی نیست؛ بلکه قلب تپنده تحولات صنعت نفت است و متعهد هستیم با بهره گیری از بهترین استانداردها و روش ها، نیروی انسانی توانمند و آینده نگر تربیت کنیم.
تعادل کار و زندگی
با هدف بهبود کیفیت زندگی کارکنان اقماری و خانواده هایشان، شرکت ملی نفت ایران با اجرای برنامه های آموزشی ویژه، گام های موثری برداشته. این برنامه ها نه تنها به ارتقای مهارت های تخصصی کارکنان کمک می کند؛ بلکه با تمرکز بر تعادل کار و زندگی به حل چالش های خانوادگی آنان نیز می پردازد: «کارکنان اقماری به طور معمول 14روز در بیابان ها و مناطق دورافتاده مشغول به کارند، پس از این دوره کاری، 14روز را به خانواده های خود اختصاص می دهند. با این حال، دوری از خانواده و شرایط سخت کاری، گاهی مشکلاتی را برای این عزیزان و خانواده هایشان به همراه دارد.»
به باور گرجی، برای رفع این چالش ها، شرکت ملی نفت ایران، طرحی ویژه را در مراکز آموزشی خود، بویژه مرکز آموزش محمودآباد اجرا کرده است: «در این طرح، کارکنان اقماری در دوره استراحت (رست ) خود به مراکز آموزشی مراجعه می کنند تا دوره های تخصصی شان را بگذرانند. همزمان، خانواده های آنان نیز به این مراکز دعوت می شوند تا افزون بر تفریح، در دوره های آموزشی مهارت های زندگی شرکت کنند. این دوره ها که به مدت 3 روز برگزار می شوند، بر تعادل کار و زندگی و بهبود روابط خانوادگی تمرکز دارند.»
از طاقچه تا مشاوره خانوادگی
رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران از طرح «از بوم به بوم» می گوید، از اینکه در این طرح، هدف آشنایی خانواده کارکنان با فرهنگ و محیط بومی منطقه است: «این برنامه نه تنها به افزایش تعلق سازمانی کارکنان کمک می کند؛ بلکه باعث تقویت تعامل مثبت بین آنان و جامعه محلی می شود.» به گفته گرجی، یکی دیگراز اقدام های همسو در این زمینه، توسعه دسترسی به منابع آموزشی است، این پیگیری ها سبب شده تا همه کارکنان و خانواده هایشان، صاحب اشتراک کتابخانه دیجیتال «طاقچه» شوند و این یعنی دسترسی به بیش از 47هزار عنوان کتاب و فراهم آوردن زمینه مشارکت در مسابقات کتابخوانی.
او معتقد است، برنامه های آموزشی شرکت ملی نفت ایران برای کارکنان اقماری و خانواده هایشان، نشان دهنده عزم این شرکت برای پرداختن به ابعاد مختلف زندگی شغلی و شخصی کارکنان است: «این طرح ها که از دوره های زندگی محور در مرکز محمودآباد تا توسعه دسترسی دیجیتال به منابع دانش را دربر می گیرد، گام های موثری در مسیر ایجاد تعادل کار و زندگی و بهبود روابط خانوادگی برداشته.» به اعتقاد گرجی، تداوم و گسترش چنین برنامه هایی می تواند به ارتقای کیفی محیط کاری و زندگی این قشر زحمت کش بینجامد.
حمایت از خانواده ها
برای حمایت بیشتر از خانواده های کارکنان اقماری، شرکت ملی نفت ایران مشاورانی را در مراکز آموزشی این شرکت مستقر کرده است؛ رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران از مشاورانی سخن به میان می آورد که حتی پس از ساعت اداری نیز در دسترس هستند تا خانواده ها بتوانند مسائل و چالش هایشان را با آنان در میان بگذارند: «این اقدام، بویژه برای کارکنانی که به دلیل دوری از خانواده با مشکلاتی مواجه اند، بسیار موثر بوده.» به گفته گرجی، این برنامه ها با استقبال گسترده ای از سوی کارکنان اقماری و خانواده هایشان روبه رو شده: «در سالی که گذشت، نزدیک به هزار نفر از کارکنان اقماری به همراه خانواده هایشان در مرکز آموزش محمودآباد شرکت کردند و از دوره های آموزشی بهره بردند. همچنین در مرکز آموزشی اصفهان با توجه به محدودیت های موجود، هفته ای یک دوره برگزار می شود که همچنان مورد استقبال قرار گرفته.» گرجی با بیان اینکه این برنامه ها نه تنها به ارتقای مهارت های تخصصی کارکنان کمک می کند؛ بلکه با تمرکز بر بهبود کیفیت زندگی خانوادگی بین کار و زندگی آنان نیز تعادل ایجاد می کند، می گوید: «شرکت ملی نفت ایران با این اقدام ها، گام های موثری در مسیر حمایت از کارکنان اقماری و خانواده هایشان برداشته و این برنامه ها همچنان با موفقیت در حال اجرا هستند.»
از کتابخانه تا کانون دانش
رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران از این می گوید که واحد مرکز اطلاع رسانی با گذر از هویت سنتی کتابخانه به کانونی پویا برای تربیت متخصصان و ارتقای فرهنگی تبدیل شده است: «این تحول، رسالت اصلی این مرکز را در دو حوزه آموزش تخصصی و فرهنگ سازی عمومی بخوبی نشان می دهد.» به گفته گرجی، تمرکز بر برگزاری دوره های ضمن خدمت و همچنین برنامه هایی برای ارتقای دانش و مهارت های عمومی کارکنان است؛ اگرچه گام بلندی سرمایه گذاری بر باارزش ترین دارایی شرکت، یعنی سرمایه انسانی است: «به عنوان نمونه، دعوت از معلمان برتر و نویسندگان پرفروش برای حضور در سالن شهید بهشتی، فضایی برای تبادل اندیشه و تشویق به مطالعه ایجاد می کند.» گرجی از برگزاری کارگاه های تخصصی هم خبر می دهد: «برنامه ریزی برای حضور استادانی مانند دکتر لشکر بلوکی برای ارائه مفاهیم پیشرفته ای مانند «هنر رقصیدن با استراتژی» نشان از عمق و جدیت آموزش ها دارد.» به باور او، خدمت «کافه دانش» ابتکاری است که از درون خود کتابخانه متولد شده: «طرح هایی از این دست با تامین و ارسال نشریات معتبر بین المللی مطابق با نیازهای خاص هر مدیریت، دانش روز جهان را به طور مستقیم به میز تصمیم گیران می آورد.» به گفته رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران، انعقاد تفاهمنامه برای توسعه همکاری هم هست: «عقد تفاهمنامه با پلتفرم های آموزشی مانند مکتب خانه، نشان دهنده عزمی است برای استفاده از ظرفیت های بیرونی و ارائه خدمات متنوع به کارکنان، البته نمونه های مشابهی از استفاده از این ابزار برای همکاری های علمی و فناورانه در سایر نهادها نیز دیده شده است.»
تبدیل شدن به سازمان یادگیرنده
به گفته گرجی، تمامی این اقدام ها، از جلسات کتابخوانی گرفته تا تامین منابع دانش روز، با یک هدف بزرگ تر، همگرایی دارند؛ تبدیل شرکت به یک سازمان یادگیرنده: «این برنامه ها نشان می دهد، مرکز اطلاع رسانی تنها یک واحد پشتیبانی نیست؛ بلکه یک پیشران فرهنگی و دانشی در بدنه شرکت است.» به باور رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران، انجام این رسالت سنگین، البته با چالش هایی مانند جذب حداکثری کارکنان برای مشارکت در برنامه ها و سنجش اثرگذاری بلندمدت آنها همراه خواهد بود. با این حال مسیری که در پیش گرفته اند، مسیری است که سازمان های پیشرو در سراسر جهان آن را می پیمایند تا دانش را به اصلی ترین مزیت رقابتی خود تبدیل کنند.شرکت ملی نفت ایران با درک اهمیت آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی، بسترهای متنوعی برای ارتقای مهارت های کارکنان خود فراهم کرده؛ در واقع این شرکت با مراکز آموزشی دارای تاییدیه مانند آموزشگاه «کندو» همکاری می کند تا دوره های تخصصی با استانداردهای بالا برگزار شود. اگرچه این مرکز به عنوان رکن اصلی، محتوای آموزشی چندرسانه ای، اطلاع رسانی دوره ها و وبینارها را هم برای کارکنان ارائه می دهد. به باور گرجی ،در سازمان هایی مانند سازمان منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس، رویکرد آموزشی از فرایندمحوری به پروژه محوری تغییر یافته: «این تحول به کارکنان امکان می دهد اثر مستقیم تلاش هایشان را در پروژه های واقعی ببینند؛ مسیری که به غنی سازی شغلی و افزایش انگیزه منجر می شود.
آموزش غواصی، تبدیل محدودیت به فرصت
وقتی مرزهای جغرافیایی و محدودیت های تحریمی، راه آموزش های تخصصی را مسدود می کنند، چه باید کرد؟ شرکت ملی نفت ایران به این پرسش، پاسخی عملی داده: «تکیه بر توان داخلی و تبدیل تهدیدها به دستاوردی افتخارآمیز.» این بار، نه در میادین نفتی که در عرصه آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی، شاهد خلق موفقیتی بزرگ از بومی سازی دوره های پیشرفته غواصی که پیش از این تنها در کشوری مانند آفریقای جنوبی ارائه می شد تا توانمندسازی آتش نشانان براساس استانداردهای سخت گیرانه بین المللی بوده ایم. این اقدام ها تنها به ارتقای ایمنی و تخصص ختم نمی شود؛ بلکه با ایجاد پلی برای دیپلماسی انرژی و میزبانی از متخصصان کشورهای همسایه، ظرفیت های آموزشی ایران را به رخ منطقه کشیده و گام های بلندی برای تبدیل شرکت به یک سازمان یادگیرنده برداشته است؛ داستانی که نشان می دهد با عزمی ملی و نوآوری، می توان بر هر چالشی غلبه کرد.یکی از چالش های پیش روی شان، آموزش های تخصصی حوزه غواصی بوده، به طوری که به گفته گرجی، پیش از این، کارکنان برای گذراندن دوره هایی مانند پزشکیاری غواصی به کشورهایی مانند آفریقای جنوبی اعزام می شدند؛ اما اکنون با محدودیت های ناشی از تحریم، این مسیر مسدود شده؛ اگرچه در مواجهه با این چالش به جای تسلیم شرایط شدن، دست به کار شدند و با تکیه بر توان داخلی، راه حلی نوآورانه طراحی کرده اند: «با همکاری متخصصان مجرب شرکت نفت فلات قاره ایران، پایانه های نفتی و استادانی که خود دارای مدارک معتبر بین المللی از آفریقای جنوبی بودند، توانستیم اولین دوره پزشکیاری غواصی را در داخل کشور برگزار کنیم.» رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران از حمایت بخش بهداشت و درمان شرکت و بهره گیری از اتاق فشار بیمارستان ارتش برای تحقق این مهم می گوید: «دوره مذکور برای 10نفر از غواصان با موفقیت برگزار شده و بازتاب بسیار مثبتی در پی داشته تا جایی که مدیرعامل دستور توسعه این دوره را برای سایر شرکت ها را صادر کرده است.»
توانمندسازی آتش نشانان؛ اولویتی که به واقعیت پیوست
بنا بر نظر گرجی، موضوع دیگری که با جدیت پیگیری شده، توانمندسازی آتش نشانان بوده: «با تعریف دوره های 12روزه تربیت آتش نشان بر اساس استاندارد بین المللی NFPA، گام بلندی در مسیر ارتقای مهارت های این عزیزان برداشتیم. نکته حائز اهمیت این است که در این دوره ها، تمایزی بین کارکنان رسمی، قراردادی و پیمانی قائل نشدیم و با حمایت مدیریت ارشد برای تمام این عزیزان سرمایه گذاری شد.» رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران، طراحی این برنامه های آموزشی را چنین دسته بندی می کند:« یک هفته دوره تئوری در مرکز آموزش محمودآباد و یک هفته دوره عملی در مجتمع آموزش فنون با استفاده از زمینه های آتش واقعی.» به باور گرجی، این دوره ها نه تنها برای آتش نشانان؛ بلکه برای افسران ایمنی نیز در نظر گرفته شده تا بتوانند در مواقع بحران، مدیریتی اثربخش و مبتنی بر دانش روز دنیا داشته باشند. به گفته او، این اقدام ها نشان می دهد با عزم جمعی و تکیه بر توان داخلی، می توان بر چالش ها غلبه کرد و حتی در شرایط سخت به کیفیت آموزش های تخصصی افزود؛ اگرچه ادامه این مسیر، نه تنها موجب ارتقای ایمنی و تخصص نیروی انسانی می شود؛ بلکه استقلال آموزشی شرکت را در بلندمدت تضمین خواهد کرد.
آموزش؛ پل ارتباطی دیپلماسی انرژی
رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران از اتفاقی دیگر خبر می دهد: «در حرکتی نمادین و راهبردی، مرکز آموزش با همکاری معاونت آموزش و توسعه مدیریت، گام بلندی در مسیر تقویت دیپلماسی انرژی برداشت.» به باور او، این اقدام با هدف تسهیم دانش و تجربه با همسایگان و کشورهای منطقه در عمل محقق شد. میزبانی از متخصصان تاجیکستان هم پیش از جنگ 12 روزه رخ داده: «میزبان جمعی از متخصصان کشور تاجیکستان در شرکت ملی حفاری ایران بودیم. این مهم با همکاری و پشتیبانی ارزشمند مدیریت اکتشاف به سرانجام رسید.» در این میان، نباید از دوره های تخصصی حفاری و اکتشاف غافل شد: «متخصصان مهمان، در دوره های فشرده و تخصصی طراحی شده شرکت کردند.» دوره هایی که شامل دوره های پیشرفته حفاری و کارگاه های تخصصی اکتشاف می شد: «این برنامه آموزشی فشرده که در بازه زمانی حدود 2 هفته برگزار شد، با استقبال و بازخورد بسیار مطلوبی از سوی شرکت کنندگان همراه بود.»
دستاوردهای کلیدی
به گفته گرجی، این برنامه پلی مستحکم برای همکاری های آتی فنی و مهندسی در سطح منطقه ایجاد کرد و شرایط تحکیم پیوندهای منطقه ای را فراهم آورد؛ اگرچه سبب نمایش ظرفیت های داخلی هم شد. به عبارت ساده تر، توانمندی های تخصصی و زیرساخت های آموزشی شرکت ملی نفت ایران بخوبی به نمایش گذاشته شد. رئیس آموزش مرکزی شرکت ملی نفت ایران، یکی دیگر از دستاوردهای این اقدام را تقاطع آموزش و سیاست می داند و می گوید: «این رویداد، مصداق بارزی از کارکرد آموزش به عنوان یک ابزار توانمند در دیپلماسی انرژی بود و نشان داد که چگونه انتقال دانش می تواند روابط بین کشورها را عمق بخشد.» به باور او، این ابتکار عمل، الگویی موفق برای توسعه همکاری های آموزشی فرامرزی و تقویت جایگاه ایران به عنوان قطب آموزشی حوزه انرژی در منطقه است.