پژوهشگر و استاد برتر دانشگاه صنعت نفت از علاقه مندی به تحقیق می گوید
چالش هایی که پایان نامه شد
رضا مسیبی بهبهانی، از اساتید شناخته شده دانشگاه صنعت نفت اهواز است که با مدرک دکترای مهندسی شیمی در این دانشگاه تدریس می کند. او افزون بر تدریس و علاقه ای که به انتقال تجربه به نسل جوان دارد، در حوزه پژوهش نیز فعالیت کرده است و از جمله پژوهشگران شناخته شده در صنعت نفت به شمار می رود. او نتایج علمی خود در طول سال ها پژوهش را در قالب 20 عنوان کتاب منتشر کرده و توانسته است عنوان پژوهشگر برتر کشور و استان خوزستان را به دست آورد. در کنار آن، 208 مقاله در کنفرانس های مختلف ارائه کرده است و شماری از آنها در نشریات چاپ شده اند. گفت وگویی با این نویسنده و پژوهشگر صنعت نفت کشور و عضو هیات علمی دانشگاه صنعت نفت، انجام شده است که در ادامه می خوانید.
از چه زمانی به عنوان استاد دانشگاه تدریس را آغاز کردید؟
از سال 1365 که فارغ التحصیل دانشکده نفت اهواز شدم، با توجه به اینکه کارشناسی ام را با رتبه اول به دست آورده بودم، مستقیم وارد کادر آموزشی دانشگاه شدم. بعد از آن نیز با کسب مدرک کارشناسی ارشد، برای گذران دوره دکترا به انگلستان رفتم؛ البته در تمام این سال ها ارتباطم با دانشگاه و صنعت نفت قطع نشد وهمچنان در این حوزه مشغول به فعالیت بودم. بعد از بازگشت از انگلستان، همچنان به تدریس در دانشگاه صنعت نفت ادامه دادم.
مهم ترین دلیلی که سبب شد تحصیلات تکمیلی خود را در دانشگاه صنعت نفت ادامه دهید، چه بود؟
شاید یکی از دلایلی که سبب شد در دانشگاه صنعت نفت مشغول به تحصیل شوم این بود که اطرافیان و اقوام من نیز فارغ التحصیل این دانشگاه بودند؛ در آن زمان دانشگاه صنعت نفت در ردیف دانشگاه های رده بالای کشور و در رقابت با دانشگاه های صنعتی شریف و تهران بود؛ به همین دلیل تصمیم گرفتم تحصیلاتم را در این دانشگاه دنبال کنم.
افزون برفعالیت در دانشگاه صنعت نفت اهواز وتدریس در حوزه پژوهش، به فعالیت دیگری مشغول هستید؟
پروژه هایی در صنعت نفت، گاز و پتروشیمی ارائه کردم که همه آنها کاربردی بوده، همچنان در آنها استفاده می شود. به عنوان مثال می توان به پروژه ای مربوط به کارخانه ان جی ال 1500، یا پروژه ای مربوط به تاسیسات شرکت نفت فلات قاره ایران یا پروژه دیگری که مربوط به انتقال گاز است، اشاره کرد. این پروژه های تحقیقاتی در نهایت به صورت عملی اجرا شده اند وهمچنان کاربردهای لازم را در صنعت نفت دارند.
بین تدریس و تحقیق، کدام یک برای شما اولویت بیشتری دارد؟
هدف اصلی من از تحصیل و در نهایت تدریس، تحقیق و پژوهش بوده است، زیرا معتقدم نه تدریس و نه صنعت هیچ کدام به تنهایی نمی توانند ذهن پویای فرد را راضی کنند؛ به همین دلیل بهترین راهکاراین است که افراد علاقه مند به علم و دانش، ترکیبی از صنعت و تدریس را دنبال کنند چون هردو مکمل هم هستند. وقتی یک استاد دانشگاه درصنعت نیز فعالیت می کند، هم تجربه عملی خود را بالا می برد و هم با چالش های جدیدی آشنا می شود. با چنین رویکردی، می توان این چالش ها را به دانشگاه آورد و در قالب پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکترا تعریف کرد.
انجام تحقیقات و آشنایی با چالش ها در صنعت و تدریس جزو مهم ترین اهداف من در زندگی بوده است که خوشبختانه به آن رسیده و توانسته ام یک شرکت دانش بنیان تاسیس کنم تا نخبگان دانشگاه صنعت نفت را به همکاری دعوت کنم. درحال حاضر این نخبگان همگی دور هم در این شرکت جمع هستند و تا امروز فعالیت های بسیار مهمی درحوزه صنعت نفت انجام داده اند؛ هوشمندسازی یکی از کارخانه های پتروشیمی تندگویان که برای اولین بار در صنعت پتروشیمی کشور انجام شده، از آن جمله است.
با توجه به اهداف و تجربه هایی که پشت سرگذاشته اید، کتاب ها و مقاله های شما برچه مبنایی شکل گرفته اند؟
با حضور دربخش های صنعت نفت، با نیازهای بسیاری در صنعت آشنا شدم که نیاز به تحقیق گسترده داشت؛ به همین دلیل، بیشتر کتاب هایم برهمین اساس نوشته شده است. ازجمله کتاب های مهمی که بسیار هم مورد استقبال قرار گرفت، به تاسیسات فراورش گاز در عسلویه مربوط می شود. این کتاب و تحقیقات آن، کاملا براساس پالایشگاه های گاز عسلویه به نگارش درآمده و بسیار کاربردی است.
به تازگی نیز کتابی دیگر ازمن درباره کارخانه های گازمایع منتشر شده است. در این کتاب کارخانه ان جی ال مناطق نفتخیز جنوب به صورت کاملا کاربردی تشریح شده است. همیشه سعی کرده ام کتاب هایی به نگارش درآورم که هم برای دانشگاهی هاوهم برای افرادی که در صنعت نفت مشغول به کار هستند، کاربردی باشد.
از میان کتاب هایی که به نگارش درآورده اید، کدام یک بیشتر مورد استقبال قرار گرفته است؟
فناوری و انتقال گاز، فرایندهای جداسازی و فرایندهای جداسازی غشایی ازجمله کتاب هایی است که مورد استقبال قرار گرفته اند.
در پایان به عنوان یک محقق و استاد دانشگاه فکر می کنید تا چه اندازه با کمبود امکانات برای دستیابی به منابع علمی روز دنیا روبه رو هستید؟
با توجه به دسترسی ای که اینترنت در اختیارمحققان می گذارد و در کنار آن، توسعه هوش مصنوعی، در زمینه پیدا کردن منابع روزآمد در حوزه صنعت نفت چندان مشکلی نداریم. موضوع دیگر این است که چون با دانشجویانم (درمقاطع مختلف) در خارج ازکشور ارتباط دارم، اگر به منابع علمی دسترسی نداشته باشم، آنها می توانند برایم تهیه و ارسال کنند.