صنعت پتروشیمی برای تکمیل زنجیره ارزش برنامه بلندمدت دارد
پارک های پتروشیمی در صف اجرا
مشعل| صنعت پتروشیمی در سال های اخیر در مسیر تکمیل زنجیره ارزش و کاهش خام فروشی، همچنین تنوع بخشی به محصولات پایین دست این صنعت، به سمت ایجاد پارک های تخصصی پتروشیمی حرکت کرده است. دولت و وزارت نفت، مسئولیت اجرا، پیگیری و سرمایه گذاری برای احداث این پارک های تخصصی را به شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس واگذار کرده و شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس به عنوان یکی از زیرمجموعه های شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس، اجرای این پروژه مهم را به عهده دارد. احمد شهریاری، مدیرعامل شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس در گفت وگو با خبرنگار هفته نامه «مشعل» به تشریح آخرین پیگیری ها و اقدام های انجام شده در این زمینه پرداخته است.
در صنعت پتروشیمی برای ایجاد13پارک پتروشیمی در استان های عموما جنوبی کشور برنامه ریزی شده و شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس، اقدام های اجرایی و زیرساختی را به منظور شکل گیری این پارک ها انجام داده است.
تامین زمین و اخذ مجوز برای پنج پارک
مدیرعامل شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس در توضیح اهمیت اجرای پارک های پتروشیمی و توسعه صنایع پایین دستی گفت: پروژه ها در پایین دست زنجیره ارزش، امکان و شرایط بهتری برای تامین مالی و فاینانس دارند و مهم تر اینکه تامین خوراک در این بخش با محدودیت و تهدید مواجه نیست؛ برخلاف دیگر طرح های پتروشیمی کشور که با این موضوع مواجهند وخوراک آنها برمبنای خوراک موجود در مجتمع ها تامین و طراحی شده است.
احمد شهریاری با تاکید بر اینکه آینده صنعت پتروشیمی حرکت به سمت پایین دست پتروشیمی وتکمیل زنجیره ارزش است، گفت: چاره ای جز این تحول مهم نداریم؛ باید تلاش کنیم براساس داشته های خود درکشوربرنامه ریزی شود و با همین داشته ها، ارزش افزوده بیشتری تولید کنیم.
وی با بیان اینکه هم اکنون ساخت چهارتا پنج پارک از مجموع 13پارک پتروشیمی قطعی شده است، گفت: مراحل اجرایی دو پارک کودهای شیمیایی در چابهار و عسلویه (نایبند)، پارک پتروشیمی پایین دست متانول در پارسیان و یک پارک پتروشیمی پایین دست فنول نیزدرمنطقه آزاد اروند، به خوبی پیش رفته است.
ساخت یک پارک پتروشیمی سیلیکون هم در منطقه دشتستان در دستور کار قرار دارد که مراحل پیگیری آن به خوبی پیش رفته است.
مدیرعامل شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس با بیان اینکه مجوز ساخت و زمین این پارک های پتروشیمی قطعی شده است و برای تامین مالی (فاینانس) آنها در حال مذاکره هستیم، افزود: در مورد فاینانس پارک کود شیمیایی در چابهار، مذاکرات قطعی شده و به زودی قرارداد آن امضا و اجرا خواهد شد.
وی با تاکید براینکه همه مراحل پیگیری پارک های پتروشیمی با همکاری مجموعه های دانش بنیان انجام شده است، افزود: این پروژه ها، پایین دست گسترده و آینده خوبی برای مناطقی که پارک ها در آنجا اجرا می شود، به همراه دارد.
شهریاری با بیان اینکه پیگیری ها برای اجرایی شدن سایر پارک ها ادامه دارد و به محض رسیدن به نتیجه اعلام خواهد شد، افزود: اقبال سرمایه گذاران برای توسعه پایین دست و حضور برای سرمایه گذاری در این پارک ها بسیار زیاد است؛ سرمایه گذاران می دانند که این پروژه ها در کوتاه مدت بازده خوبی دارند و در صورت تامین مالی می توانند خیلی زود کار را شروع کرده و به نتیجه برسند. البته بخش هایی هم وجود دارد که بهتر است در شروع کار با کمک هلدینگ خلیج فارس اجرایی شود. به عنوان مثال بخش اسید فسفریک در پارک کودهای شیمیایی را باید ابتدا هلدینگ اجرا کند و پایین دست آن به بخش خصوصی واگذار شود.
وی با تاکید بر اینکه سرمایه گذاری در پارک ها درمیان پیشنهادهای توسعه ای پتروشیمی ها، با اقبال بیشتری در میان سرمایه گذاران مواجه شده است، افزود: در این مسیر از همکاری و مشارکت هر بخش ازجمله شرکت های پتروشیمی بزرگ و هلدینگ های دیگر برای سرمایه گذاری و مشارکت در اجرا استقبال می کنیم.
به گفته شهریاری، طبق برنامه ریزی، فاز اول را به شکل فاینانس، فاز دوم را به شکل مشارکت و فاز سوم را به شکل واگذاری زیرمجموعه های پایین دست پیش خواهیم برد. در واقع شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس، هزینه های اجرا را دریافت وخوراک و یوتیلیتی را ارائه می کند و در ادامه محصول نهایی برای خود شرکت باقی خواهد ماند.
ساخت نخستین واحد تبدیل متانول به الفین
مدیرعامل شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس با اشاره به امضای قرارداد ساخت نخستین واحد (MTO ) (فناوری تبدیل متانول به الفین) درکشوربا یک شرکت چینی وبا هدف اجرای مرحله نخست پارک زنجیره ارزش متانول گفت: چندی قبل قرارداد دانش فنی و بسته طراحی فرآیند پایه (PDP) را با مجموعه تحقیقاتی آکادمی علوم دالیان چین امضا کردیم.
وی گفت: این فناوری، نسل سوم از فناوری توسعه داده شده است که مجموعه دالیان چین در اختیار دارد. تاکنون در کشور واحد MTO (فناوری تبدیل متانول به الفین) نداشته ایم؛ با ایجاد این واحد و توسعه زنجیره ارزش این محصول پراهمیت مطابق با الگوهای جهانی، مقدار تولید الفین کشور افزایش می یابد.
احمدی با اشاره به اینکه پارک تکمیل زنجیره ارزش متانول در منطقه ویژه اقتصادی صنایع انرژی بر پارسیان ساخته می شود، تصریح کرد: برمبنای اقتصاد درون نگر و برون زا مقررشده است از مازاد متانول تولید شده در کشور به ویژه در منطقه عسلویه، ۲۲ محصول ارزشمند و پایانی به صنایع پایین دستی عرضه شود.
شهریاری با تاکید بر اینکه بازار محصول MTO ، درمجموع بازار خوب و انحصاری خواهد بود، افزود: با توجه به فراوانی متانول در ایران (14میلیون تن ظرفیت فعلی و 14میلیون تن پروژه های در حال اجرا) بازار خوبی برای تبدیل متانول خواهیم داشت و می توان از این بازار بهره بیشتری برد.
وی تاکید کرد: چینی ها خریدار متانول ایران هستند، اما آنها هم به سمت تولید متانول از زغال سنگ رفته اند و قیمت تمام شده متانول از زغال سنگ به شدت پایین است و قابل رقابت با قیمت متانول ایران نیست. در نتیجه می تواند بازار متانول ایران را تحت تاثیر قرار دهد؛ از این رو لازم است با پروژه هایی شبیه به این پروژه، برای فروش و تبدیل متانول برنامه ریزی شود.
مدیرعامل شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس به یکی دیگر از پارک های پتروشیمی برای توسعه پایین دست فنول اشاره کرد که تاکنون در ایران تولید نشده است و افزود: تولید این محصول برای کشور بسیار حیاتی است؛ با اجرای این طرح ها افزون برتامین خوراک برای طرح های داخلی پارک ها، پتروشیمی خوزستان را هم نجات خواهیم داد. این پتروشیمی درحال حاضر فنول مورد نیاز خود را با حمل و نقل پرهزینه وارد کشور می کند. با ساخت این پارک درمنطقه آزاد اروند، هم زنجیره تولید رزین های فنولیک، اپوکسی و اکلریک را خواهیم داشت وهم خوراک پتروشیمی خوزستان تامین می شود.
همکاری برای دسترسی دائمی به دانش فنی
علی وطنی، استاد دانشگاه تهران و رئیس هیات مدیره شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس نیز در گفت وگو با «مشعل» با اعلام اینکه در جریان اجرای طرح ساخت پارک های پتروشیمی با مجموعه زیادی از شرکت های دانش بنیان برای تهیه دانش فنی و فناوری مورد نیاز همکاری داریم، گفت: شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس تنها مجموعه ای است که مسئولیت تکمیل زنجیره ارزش محصولات پتروشیمی را به عهده دارد؛ شرکت های دیگر پتروشیمی صرفا یک محصول را تولید می کنند و اینکه خروجی این محصول می تواند خوراک واحد بعدی باشد، برایشان تفاوتی ندارد.
وی با تاکید بر اینکه از سال ها قبل باید روی بومی سازی دانش فنی مورد نیاز محصولات، به خصوص کاتالیست ها تلاش می شد، افزود: هدف اصلی شرکت پارک های پتروشیمی افق خلیج فارس این است که در کنار تکمیل زنجیره ارزش محصولات، انتقال فناوری و دانش فنی را هم انجام دهد. شرکت های دانش بنیان مطالعات فنی، طراحی و اقتصادی و کاتالیست و مواد شیمیایی را انجام می دهند و متناسب هر کدام از پارک ها با این شرکت ها در ارتباط هستند.