طرح ایرانی ایستگاه تقویت فشار گازهما- وراوی برای جلوگیری از خروج سالانه 250 میلیون یورواجراشد
تحقق یک وعده
مشعل | نخستین گام عملی وزارت نفت دولت چهاردهم در بخش فشارافزایی محقق و ایستگاه تقویت فشار گاز هما - وراوی و مرکز تفکیک تابناک با توان تولید تجمعی ۵۵ میلیون مترمکعب گاز و فشارافزایی معادل ۲ فاز استاندارد پارس جنوبی راه اندازی شد تا افزون بر تأمین خوراک پالایشگاه های پارسیان و پارسیان سپهر، گامی بلند در مسیر توسعه زیرساخت های گاز منطقه جنوب فارس برداشته شود.
احداث ایستگاه تقویت فشار گاز در میدان های گازی یکی از نوین ترین شیوه های تولید ثانویه و ازدیاد برداشت و افزایش ضریب بازیافت در مخازن گازی به شمار می رود که شرکت نفت مناطق مرکزی ایران توانست با بهره گیری از توان متخصصان و سازندگان ایرانی به این مهم دست یابد.
این پروژه در حوزه ماموریت شرکت بهره برداری نفت و گاز زاگرس جنوبی قرار دارد که در واقع یکی از سه شرکت زیرمجموعه شرکت نفت مناطق مرکزی ایران است که سهم قابل توجهی در تامین گاز مصرفی کشور دارد. در ۸ ماه گرم سال نیز متوسط تولید روزانه گاز و میعانات گازی به ترتیب حدود ۱۴۰ میلیون مترمکعب و ۴۰۰۰۰ بشکه است. این شرکت دارای پنج منطقه عملیاتی نار و کنگان/ آغار و دالان/ پارسیان/ سرخون و گشوی جنوبی و سروستان و سعادت آباد است و شامل ۹ میدان گازی آغار، دالان، نار، کنگان، سرخون، تابناک، هما، وراوی، شانول و ۳ میدان نفتی به نام های سعادت آباد و سروستان و خشت است و گستره عملیاتی این شرکت در استان های فارس، بوشهر و هرمزگان است و در آینده با بهره برداری از میادین اکتشافی جدید به استان های کهگیلویه و بویراحمد و چهارمحال و بختیاری نیز توسعه می یابد.
تولید گاز از میدان های این منطقه شامل چهار میدان فعال عملیاتی به نام های تابناک، هما، شانول و وراوی است که در مجاورت شهرهای لامرد، خنج و مهر قرار گرفته اند. تعداد چاه های این منطقه ۱۰۲ حلقه و ظرفیت تولید گاز آن حدود ۷۵ میلیون مترمکعب گاز در روز است. گاز تولیدی شیرین منطقه عملیاتی پارسیان پس از یک جداسازی اولیه به پالایشگاه گاز پارسیان ارسال می شود.
در مسیر حل ناترازی
شرکت نفت مناطق مرکزی ایران به عنوان بزرگ ترین تولیدکننده گاز مناطق خشکی کشور، جایگاه ویژه ای در حوزه تولید، ذخیره سازی گاز و رفع ناترازی انرژی کشور دارد، به همین منظور طرح احداث ایستگاه تقویت فشار گاز هما - وراوی و مرکز تفکیک تابناک با ظرفیت ۵۵ میلیون مترمکعب در روز با هدف نگهداشت تولید به مقدار ۱۲ سال، افزایش کیفیت خوراک پالایشگاه ها، ازدیاد برداشت و ارتقای ضریب بازیافت از سال ۱۴۰۰ در دستور کار این شرکت قرار گرفت تا آنگونه که در برنامه محسن پاک نژاد، وزیر نفت برای رفع ناترازی به این پروژه اشاره شده بود، شاهد تحقق آن باشیم.
ناترازی انرژی به ویژه در حوزه گاز از معضلات اصلی کشور همزمان با روی کار آمدن دولت چهاردهم اعلام شد و بخش های مختلف صنعت نفت بسیج شدند تا مردم با رنج کمبود گاز مواجه نشوند؛ چنانکه وزیر نفت با توجه به اهمیت رفع تراز منفی تولید، اقدام های کوتاه مدت و بلندمدت را برای مدیریت این معضل در دستور کار قرار داده بود تا در مقطع زمانی یک ساله شاهد اجرایی شدن آن باشیم. از جمله اقدام های کوتاه مدت که وزارت نفت، شرکت ملی نفت ایران را مامور اجرای آن کرده است، می توان به اجرای مستمر پروژه های نگهداشت میادین گازی از جمله حفاری های تعمیراتی و درون میدانی در میدان پارس جنوبی به منظور افزایش تولید نهایی 6 میلیون مترمکعب گاز در روز، احداث مجموعه های جمع آوری و تفکیک تابناک، دی و آغار، راه اندازی کارخانهNGL-3100 با هدف جمع آوری گازهای مشعل منطقه دهلران، راه اندازی ایستگاه های تقویت فشار در حال ساخت شامل ایستگاه های تقویت فشار هما، وراوی و ایستگاه های پیش تراکم 900 و 1000، تکمیل فاز 11 پارس جنوبی، اجرای طرح های زودهنگام میادین دی، آغار، توس، خارتنگ با ظرفیت 23میلیون مترمکعب در روز، انعقاد قرارداد آغاز فعالیت اجرایی واحدهای نم زدایی پالایشگاه فراشبند و شیرین سازی پالایشگاه پارسیان با ظرفیت 40 میلیون مترمکعب در روز و برنامه های کوتاه مدت جمع آوری گازهای مشعل با ظرفیت چهار میلیون مترمکعب در روز اشاره کرد که به نوبت شاهد راه اندازی آنها خواهیم بود. از جمله مزیت های ایستگاه تقویت فشار گاز هما- وراوی که پیش از این از سوی مالک قنواتی، مدیر مهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی اعلام شده، این موارد است که با اجرا و بهره برداری از این پروژه، چالش های تأمین خوراک پالایشگاه های پارسیان و پارسیان سپهر از محل افزایش تولید و فشارافزایی گاز میدان های وراوی و هما برطرف می شود. اجرای طرح فشارافزایی در منطقه غرب خلیج فارس با توان تولید تجمعی افزون بر ۵۵ میلیون مترمکعب گاز و فشارافزایی معادل ۲ فاز استاندارد پارس جنوبی در جنوب استان فارس از مزیت های مهم این ایستگاه تقویت فشار است.
طرحی که مانع خروج ۲۵۰ میلیون یورو ارز می شود
طراحی، نصب، راه اندازی و بهره برداری این پروژه در نوع خود و در سطح بین المللی نمونه ای بی نظیر به شمار می آید که افزون بر ارزش افزوده تولید گاز و میعانات گازی با تکمیل زنجیره ارزش در پایین دست توانسته است سالانه از خروج ۲۵۰ میلیون یورو ارز از کشور جلوگیری کند.
مدیر مهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی با بیان این مطلب که در ساخت ایستگاه تقویت فشار گاز وراوی از راهکارهای فناورانه و دانش ایرانی بهره گرفته شده، گفته است: شرکت نفت مناطق مرکزی ایران همواره از پیشگامان استفاده از راهکارهای فناورانه و بهره گیری از دانش و تخصص شرکت های دانش بنیان بوده و مهم ترین راهکار فناورانه در طراحی این ایستگاه، مهندسی ساخت کمپرسورهای کم هزینه و پربازده در ظرفیت های مناسب است.
بنا بر توضیحات قنواتی، از شاخصه های مهم طرح مورد اشاره این است که از آغاز مراحل احداث تا بهره برداری ایستگاه تقویت فشار گاز وراوی از توان و تخصص حداکثری پیمانکاران، تولیدکنندگان، مشاوران و نیروهای متخصص و جوان بومی استان فارس استفاده و در مسیر پیشبرد این پروژه، طرح های عام المنفعه در قالب مسئولیت اجتماعی برای جوامع پیرامون تأسیسات اجرایی شد.
پرواضح است طرح هایی که در بالادست صنعت اجرا می شوند، با گره خوردن در پایین دست آن، راهگشایی خواهند بود برای گردش هرچه بهتر این صنعت به ویژه در خصوص برخی موارد از جمله ناترازی انرژی که موضوعی مهم با اولویت در وزارت نفت دولت چهاردهم برشمرده و از همان ابتدای کار برای رفع آن گام های متعددی برداشته شده است. بی تردید، اجرای یکایک این طرح ها و به ثمر نشستن آنها موجب خواهد شد تا موانع بسیاری از پیش رو برداشته شوند و شرایط مطمئن تری در تولید انرژی و حل ناترازی ها رقم بخورد.