پتروفن 1403 با ارزیابی فناوری 52 شرکت برگزار شد
بقای پتروشیمی در نوآوری
مشعل در دومین روز دی ماه امسال، رویداد «پتروفن» به عنوان یکی از مهم ترین رویدادهای نوآوری صنعت پتروشیمی کشور با هدف تعمیق فناوری و نوآوری ، برای سومین سال متوالی برگزار شد. در این رویداد که با همت شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس و حمایت معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری و همراهمی و مشارکت شرکت های زیرمجموعه گروه صنایع پتروشیمی خلیج فارس و حدود20شرکت پتروشیمی دیگر برگزار شد، نیازهای فناورانه صنعت پتروشیمی در هفت حوزه «مواد شیمیایی و کاتالیست»، «تجهیزات ثابت و دوار»، «برق و ابزار دقیق»، «بهبود و تحول در فرآیند»، «آب، انرژی، محیط زیست»، «دانش فنی فرآیندی و توسعه محصول» و «دیجیتالیزاسیون» در نشست های تخصصی، هم رسانی شد و مورد ارزیابی دوطرفه (شرکت های پتروشیمی و دانش بنیان) قرار گرفت. در این رویداد مهم، محمدصادق خیاطیان، رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی، حسن عباس زاده، مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران، امید شاکری، معاون وزیر نفت در امورمهندسی، پژوهش و فناوری و محمد بهرامی، نایب رئیس کمیسیون انرژی، طی سخنانی به ارائه دیدگاه های خود پرداختند.
درحال حاضر52شرکت زیر ذره بین ارزیابان جایزه نوآوری در صنعت پتروشیمی هستند و امروز جایزه نوآوری، یکی از مهم ترین و معتبرترین جوایز نوآوری در صنعت پتروشیمی شناخته می شود. شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس ۳۳۰ نیاز فناورانه شرکت ها را شناسایی کرده است و تلاش دارد که حداقل160 نیاز فناورانه در این رویداد مهم بین شرکت های پتروشیمی و دانش بنیان به هم رسانی کند.
فعالیت بیش از ۱۰ هزار شرکت دانش بنیان در کشور
محمدصادق خیاطیان، رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری در رویداد پتروفن با اشاره به اینکه یکی از رویکردهای مهم در مورد شرکت های دانش بنیان فراهم کردن زمینه برای دریافت مشوق های مالیاتی است، اظهار کرد: این گونه مشوق ها می تواند شرکت های دانش بنیان را به موتور محرکه نوآوری در صنایع بزرگی مانند پتروشیمی تبدیل کند.
وی افزود: امروز یک اکوسیستم بالغ و پویا در حوزه نوآوری و فناوری شکل گرفته است که می تواند همسو با توسعه صنایع مختلف، ازجمله صنعت پتروشیمی نقش آفرینی کند.
خیاطیان با اشاره به فعالیت بیش از ۱۰ هزار شرکت دانش بنیان در کشور گفت: ۳۰ تا ۴۰ درصد این شرکت ها محصولات با فناوری بالا(های تک) تولید می کنند که با نمونه های مشابه خارجی قابل رقابت است.
خیاطیان بابیان اینکه تصویب «قانون جهش شرکت های دانش بنیان» به تکمیل قانون نخست مربوط به دانش بنیان ها کمک و مشوق هایی جدید فراهم کرد تا شرکت های دانش بنیان بتوانند در مسیر توسعه و تکامل خود گام بردارند، افزود: اگرچه این روند سبب کاهش نرخ رشد و توسعه در برخی از شرکت های بزرگ شده، اما می تواند به سرمایه گذاری های بیشتر در بخش فناوری و نوآوری منجر شود. تلاش می شود با استفاده از مشوق های مالیاتی، تنوع بیشتری در سرمایه گذاری ها و همکاری های بیشتری میان شرکت های بزرگ و دانش بنیان برقرار شود.
رتبه برتر وزارت نفت در 3 سال پیاپی
امید شاکری نیز معاون وزیر نفت درامورمهندسی، پژوهش و فناوری در آئین افتتاحیه رویداد پتروفن با اعلام اینکه برای نخستین بار تعداد سازندگان داخلی در فهرست بلند وزارت نفت از تأمین کنندگان پیشی گرفته است، گفت: از سه سال گذشته تاکنون تعداد شرکت های دانش بنیان حاضر در فهرست بلند وزارت نفت سه برابر شده و به حدود ۶۷۴ شرکت رسیده و تعداد سازندگان داخلی نیز دراین فهرست از ۱۵۰۰ شرکت به ۲۵۰۰ شرکت افزایش یافته است.
شاکری با اشاره به زیرساخت هایی که وزارت نفت در پارک فناوری و نوآوری نفت و گاز و مراکز نوآوری پژوهشگاه و دانشگاه صنعت نفت برای شرکت های دانش بنیان فراهم کرده است، گفت: حدود ۳۲۲ هزار مترمربع فضای تخصصی برای این شرکت ها فراهم شده است و هم اکنون ۱۴۲ شرکت در آنها مستقر شده اند.همچنین در سه سال گذشته تاکنون بیش از دو هزار قرارداد به ارزش ۸۹۰ میلیون دلار و ۳۸ هزار میلیارد تومان امضا شده است و در نتیجه این اقدام ها، وزارت نفت و شرکت های تابعه در سه سال پیاپی در زمینه قراردادهای تولید بار اول اقلام راهبردی مورد نیاز صنعت نفت، رتبه نخست را در بین دستگاه های اجرایی کشور کسب کرده اند.
معاون وزیر نفت در امورمهندسی، پژوهش و فناوری تأکید کرد: در صورت به نتیجه رسیدن قراردادهای تولید بار اول، حدود ۱.۷ میلیارد دلار برای کل زنجیره ارزش صنعت نفت ارزش آفرینی می شود. به عبارتی درحالی که ۱۷۲ میلیون دلار برای ساخت این اقلام هزینه شده است ، بیش از ۱۰ برابر آن می تواند ارزش آفرینی داشته باشد.
وی در ادامه افزود: در کنار این موارد برخی دستاوردهای دیگر را هم شاهد بوده ایم که از جمله آن رشد هفت برابری سرمایه صندوق پژوهش و فناوری صنعت نفت بوده که به ۷۵۰ میلیارد تومان رسیده و تاکنون به ۱۴۰ شرکت ضمانت قراردادی به ارزش ۱۰ هزار میلیارد تومان داده شده است.
شاکری اظهار کرد: قرارداد خرید تضمینی، امضای دو قرارداد بیمه مسئولیت کالا، ترهین مطالبات قراردادی ۲۴ شرکت به ارزش ۲۷۰ میلیارد تومان برای افزایش اطمینان بخشی شرکت ها، عقد قرارداد اعتبار اسنادی ریالی برای شرکت های دانش بنیان که تاکنون تا ۵ هزار میلیارد تومان خط اعتباری باز شده است و سرمایه گذاری خطرپذیر در حوزه های خاص صنعت نفت ازجمله هوش مصنوعی که تاکنون برای هفت طرح به ارزش ۲۵۰ میلیارد تومان سرمایه گذاری شده ، از دیگر اقدام ها در حوزه تأمین مالی بوده است.
شاکری با بیان اینکه صادرات خدمات فناورانه از بخش هایی است که می توان با آن موفقیت شرکت های دانش بنیان را سنجید، اظهار کرد: برای نمونه افزون بر ۳۵۰ میلیون دلار خدمات مهندسی از سوی شرکت های ایرانی به کشورهای دیگر از جمله ونزوئلا و روسیه صادر شده است.
کاهش واردات
حسن عباس زاده، مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی نیز در آیین افتتاحیه رویداد پتروفن با تاکید بر اینکه امروز موضوع فناوری با صنعت پتروشیمی عجین شده است، اظهار کرد: نمی توان بدون فناوری وارد فرایندهای این صنعت شد و می توان گفت که بقای صنعت پتروشیمی مشروط به نوآوری است و به واسطه تلاش های برای توسعه فناوری در این صنعت، بازار بسیار مناسبی برای سازندگان داخلی ایجاد شده است.
عباس زاده صنعت پتروشیمی را در دوران میانسالی خواند که نوآوری، لازمه بقای آن است و افزود: بسیاری از فرایندهای صنعت پتروشیمی عمر بالایی دارند و نیاز به به روزرسانی دارند و به این منظور باید به فکر بهسازی و بهبود این فرآیندها باشیم، زیرا این روند بر آینده حضور در بازار و تولید محصولات جدید اثرگذار است.
مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران با اعلام اینکه صنعت پتروشیمی کشور سالانه به طور میانگین حدود ۱۵ میلیارد دلار صادرات محصول دارد، تصریح کرد: سالانه به طور میانگین حدود دو میلیارد دلار کالا و تجهیزات وارد می شود که ۷۰۰ میلیون دلار آن از سوی شرکت های زیرمجموعه هلدینگ خلیج فارس انجام می شود. همچنین سالانه حدود دو میلیارد دلار محصول پتروشیمی که به دلیل نبود دانش فنی، در کشور تولید نمی شوند، وارد می کنیم. فرایند ساخت داخل و بار اول و فضا دادن برای فعالیت شرکت های دانش بنیان می تواند به کم کردن این ارقام کمک زیادی کند و خوشبختانه هلدینگ خلیج فارس گام های خوبی در این مسیر برداشته است.
عباس زاده با اشاره به محصولات و تجهیزاتی که در داخل ایران تولید نمی شود و 20 بسته طرح های زنجیره ارزش از سوی شرکت ملی صنایع پتروشیمی برای رفع این محصولات و تجهیزات پیش بینی شده است، گفت: این طرح ها دراختیار شرکت های پتروشیمی و سرمایه گذاران قرار گرفته و در حال انجام است.
معاون وزیر نفت با تأکید بر جایگاه ویژه داخلی سازی در صنعت پتروشیمی بیان کرد: مدیریت جدید پژوهش، فناوری و ساخت داخل شرکت ملی صنایع پتروشیمی به همین منظور در این شرکت ایجاد شده است. این مدیریت به شناسایی شرکت های دانش بنیان توانمند پرداخته و آنها را به شرکت های پتروشیمی متصل می کند تا ازخروج ارز جلوگیری و ظرفیت های داخلی تقویت شود.
حل مسائل با مدیریت
همچنین محمد بهرامی، نایب رئیس کمیسیون انرژی مجلس تاکید کرد که برگزاری رویدادهایی همچون پتروفن می تواند به رفع ناترازی و استفاده از الگوهای جهانی برای بهبود صنعت پتروشیمی کمک کند و افزود: باید بتوانیم از الگوهای موفق جهانی در زمینه توسعه صنعت پتروشیمی کمک بگیریم؛ درحالی که هزینه های صنعت پتروشیمی کشورمان بالاست، بهره وری این صنعت به ویژه در زمینه شدت انرژی تنها ۳۷ درصد و به این معناست که هنوز نتوانسته ایم به طور کامل از ظرفیت های موجود در این صنعت استفاده کنیم. بهرامی با بیان اینکه همکاری و تعامل دانشگاهیان و کارآفرینان می تواند کمک زیادی به صنعت پتروشیمی داشته باشد، افزود: نباید اجازه داد علم و دانش در صنعت به هدر برود و باید برنامه ریزی دقیقی برای استفاده از این دانش ها داشته باشیم تا از آن بهره برداری کامل شود. این نماینده مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: درست است که صنعت به شیوه های سخت و فناوری نیاز دارد، اما بسیاری از مسائل صنعت پتروشیمی با روش های نرم یعنی مدیریت و هماهنگی بخش ها حل می شود.
قابلیت هلدینگ خلیج فارس در کاهش خام فروشی
حجت میرزایی، مشاور اقتصادی مدیرعامل گروه صنایع پتروشیمی خلیج فارس نیز دراین رویداد با بیان اینکه در دنیای امروز صنعت بر دوبال نوآوری و یادگیری پیش می رود، افزود: یادگیری از تجربیات خودمان و دیگرانی که در سطح جهانی در این مسیر گام برداشته اند، می تواند به پیشرفت و توسعه پایدار کمک کند. اگر ملتی دریچه های یادگیری را به سوی خود باز کند، می تواند به سعادت برسد. صنعت پتروشیمی، می تواند نقش اساسی در جلوگیری از رکود و درجا زدن داشته باشد. میرزایی با تاکید بر اینکه هلدینگ خلیج فارس قابلیت خوبی دارد تا با استفاده از فناوری های نوین، خام فروشی را به پایان برساند، افزود: این هلدینگ می تواند ۲ میلیارد دلار واردات محصولات پتروشیمی را به حداقل برساند و به عنوان بزرگ ترین مجموعه در سرمایه گذاری های خطرپذیر باشد. مشاور اقتصادی مدیرعامل گروه صنایع پتروشیمی خلیج فارس با تاکید بر اینکه باید تلاش کنیم با حرکت به سمت فناوری و نوآوری موانع را از پیش پای خود برداریم، افزود: زنجیره ارزش یکی از مؤلفه های اساسی در توسعه صنعت پتروشیمی است. اما نکته کلیدی این است که باید در زنجیره ارزش جهانی تأثیرگذار باشیم و به جای تولید انفرادی ده ها محصول، در صدها زنجیره ارزش جهانی سهم داشته باشیم. این مدل می تواند به صنعت پتروشیمی کشور کمک کند تا در بازار جهانی رقابت کند و به جای تک محصولی بودن، از تنوع بیشتر بهره بگیرد.