
گفت و گو با نویسنده کتاب های تخصصی سیالات حفاری
تجربه های عملیاتی را به کتاب تبدیل می کنم
مشعل بسیاری ازکارکنان صنعت نفت، بخصوص در مناطق عملیاتی با موقعیت های منحصر به فرد مواجه می شوند وبا تجربیاتی که از سال ها فعالیت و کار به دست می آورند، می توانند برای سایر کارکنان در همان موقعیت ها موثر و مفید باشند. به همین دلیل است که ثبت و مدون کردن این تجربیات در بلند مدت می تواند به عنوان بخشی از تاریخ شفاهی و آموخته های علمی ودانشگاهی برای تعداد بیشتری ازکارکنان مورد استفاده قرارگیرد. احمد بهرامی عيسی آبادی، یکی از اعضای فعال درخانواده بزرگ شرکت ملی حفاری ایران است که دراین سال ها، تجربه های متعدد و مختلف خود درحوزه حفاری رادر قالب چند جلد کتاب منتشر کرده است.
بهرامی سال ها درعمليات حفاری به عنوان کارشناس سيال حفاری فعالیت کرده و همین تجربیات، او را به سمت ثبت این داده ها و تجربه ها برده است. بهرامی، اهل مسجدسلیمان و بختیاری است و از کودکی در کنارتاسیسات نفت و گاز بزرگ شده وسال ها خود و خانواده اش در این منطقه زندگی کرده اند. او درحال حاضر سرپرست کنترل پسماند درشرکت ملی حفاری است و تجربه کار روی دکل دريايی مدرس، چاه های ژئوترمال (زمین گرمایی) و سایر چاه های خشکی را در این سال ها به دست آورده است.
می خواهم فاصله صنعت و دانشگاه را پر کنم
وجود منابع ارزشمند تجربی ازسوی کسانی که خود به تجربه، آنها را دریافته اند، می تواند برای علاقه مندانی که قصد ورود به شغل و پیشه ای را دارند، بسیارمفید باشد؛ این همان کاری است که احمد بهرامی عيسی آبادی در حوزه حفاری ودرقالب تالیف کتب مختلف دراین حوزه انجام داده است.
بهرامی، دلیل توجه به مقوله چاه پیمایی وسیال حفاری را احتمال خطا در پروژه و خسارت های آن عنوان می کند و می گوید: تلاش می کنم با نوشتن و مستند سازی تجربیات درعملیات چاه پیمایی و مسائل مرتبط با سیال حفاری، میزان خسارت، حادثه و هزینه بیشتر درجریان حفاری را به حداقل برسانم.
این تجربیات می تواند به همکاران درحوزه چاه پیمایی کمک زیادی کند، ضمن اینکه برای دانشجویان و افرادی که تازه وارد این عرصه شده اند، مفید خواهد بود.
او اظهار می کند: همکارانی که درعملیات و روی دکل ها حضور دارند، معمولا اطلاعات و تجربیاتشان از عملیات یا حوادث و رخدادهایی را که درجریان عملیات وجود دارد، منتقل نمی کنند. این همان فاصله ای است که بین دانشگاه و صنعت وجود دارد که من تلاش می کنم این فاصله را پر کنم. در این سال ها تجربیات تلخ و سخت زیادی را پشت سر گذاشته ایم که اطلاع و آشنایی دانشجویان و دیگر کارکنان با آنها، می تواند از تکرار این حوادث جلوگیری کند. این عضو خانواده بزرگ شرکت ملی حفاری که تاکنون 9 کتاب در حوزه حفاری و سیال حفاری منتشر کرده، با اعلام اینکه کتاب دیگری با عنوان «مهندسی گل حفاری» در دو جلد در آستانه چاپ است، می گوید: کتاب جدیدی که بتازگی منتشر شده، «هووف اشکفت» نام دارد که به یکی از مشکلات بزرگ در عملیات حفاری یعنی هرزروی می پردازد.
نامی بختیاری برای کتاب تخصصی
بهرامی با بیان اینکه «هووف اشکفت» نامی است که از زبان محلی بختیاری گرفته شده و به معنای «دلشوره شکاف» است، می افزاید: هرزروی سیال حفاری، یکی از مشکلات مهم در جریان عملیات حفاری است؛ وجود یک شکاف درچاه، می تواند در جریان حفاری، کل عملیات را تحت تاثیر قرار دهد وهزینه پروژه ها را چند برابر کند. او ادامه می دهد: با توجه به سال ها تجربه درچاه های مختلف و دلایل هرزروی وشکاف درچاه ها، موارد متعددی از دلایل این موضوع را بررسی کرده ام. به نظر می رسد این تجربیات می تواند برای سایر همکاران هم مفید باشد. در این کتاب به مسائل مرتبط با کنترل هرزروی سیالات حفاری ونوع گل حفاری پرداخته و پیشنهاداتی در آن ارائه شده است. در جریان حفاری ما از پیل های حفاری (نوعی سیال حفاری که غلظت زیادی دارد) استفاده می کنیم تا جلوی هرزروی گرفته شود. سرپرست کنترل پسماند درشرکت ملی حفاری در ادامه تصریح می کند: در این کتاب، انواع پیل های حفاری معرفی و کاربرد و خاصیت های آنها و موارد مورد استفاده گفته می شود. بهرامی عیسی آبادی با علام اینکه این کتاب را انتشارات کتیبه نوین در شیراز به چاپ رسانده و می تواند علاوه بر صنعت حفاری در دانشگاه ها مورد استفاده قرار گیرد، می گوید: همکارانی که در صنعت حفاری شرکت های مختلف فعال هستند، می توانند از تجربیات و نکات گفته شده در این کتاب بهره ببرند؛ البته کتاب دیگری با عنوان «راهبری سیالات حفاری» را در دست تدوین دارم که در دو جلد آماده می شود.
امیدوارم اشتباهات تلخ تکرار نشود
اوبا بیان اینکه برای تدوین این کتاب، حدودهفت ماه زمان صرف کرده است، اظهار می کند: هزینه های تدوین، گردآوری و انتشار این کتاب ها را شخصا می پردازم وتاکنون هیچ حمایتی برای چاپ و نشر کتاب ها صورت نگرفته است. بهرامی که فوق لیسانس نفت با گرایش حفاری دارد، ادامه می دهد: در این سال ها تجربیات خوب و شیرین یا تلخ و سخت را پشت سر گذاشته ام، از این رو معتقدم که مستندسازی، ثبت اشکالات و اشتباهات گذشته می تواند از تکرار اشتباهات جلوگیری کند. «سفرنامه گل شناسی»، «یکصدوبیست شگرد در راهبری سیالات حفاری»، «خوشه های تثبیت شده»، «کنترل جامدات و مدیریت پسماند سیال حفاری»، همچنین «سیال حفاری کاربردی»، «سیالات حفاری زمین گرمایی»، «مبانی مهندسی سیال حفاری و اصول چاه پیمایی» و «مهندسی سیالات حفاری» (دو جلد) از جمله کتاب هایی است که به قلم احمد بهرامی عیسی آبادی تدوین شده و به چاپ رسیده است.