در دل گرمای جنوب مردانی ایستاده اند که هویت را در خدمت می یابند
نفت و یکدلی
مشعل | در جنوب، گرما فقط یک پدیده جغرافیایی نیست؛ بلکه بخشی از زندگی است. جایی که آفتاب، بی امان می تابد و دماسنج ها گاه اعدادی را ثبت می کنند که تحمل را برای بسیاری دشوار می سازد. با این حال در دل شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب به عنوان یکی از زیرمجموعه های مهم در صنعت نفت کشور، افرادی مشغول کارند که استمرار تولید و پایداری تأسیسات را وظیفه ملی خود می دانند. سفر به هفتگل استان خوزستان، فرصتی بود تا از نزدیک با بخشی از تلاش های خاموش کارکنان واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی به عنوان یکی از حوزه های این شرکت آشنا شویم؛ کارکنانی که با وجود شرایط سخت کاری و گرمای سوزان، اجازه نمی دهند لحظه ای توقف در پیکره صنعت نفت ایجاد شود؛ آنها همدل و همصدا، ایران و آبادی ایران را فریادمی زنند و برای ایران جان فدا می کنند.
خورشید خوزستان از همان ساعات ابتدایی صبح، قدرت خود را به رخ می کشد. مسیر اهواز به هفتگل را پشت سر می گذاریم و هرچه عقربه های ساعت به نیمه روز نزدیک تر می شود، گرما بیشتر خودنمایی می کند. جاده ای خلوت پیش رویمان است؛ جاده ای که تابش اشعه خورشید، آسفالت آن را کمی نرم کرده است.
شهر هفتگل، فاصله چندانی با اهواز ندارد. خیلی دور نیست؛ به لحاظ زمانی شاید نزدیک به 2 ساعت، البته با سرعت مطمئنه.
هنگام ظهر است و هفتگل در آرامشی خاص به استقبال نیم روز می رود. از یکی از همکاران محلی می پرسم چرا خیابان های این شهر اینقدر خلوت است؟ لبخندی می زند و پاسخ می دهد: در این گرما کمتر کسی بیرون می آید.
اما این آرامش درون شهر، با آنچه در تأسیسات نفتی واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی جریان دارد، متفاوت است. از در ورودی تا کارگاه های تعمیرات، کارکنانی را می بینیم که با وجود گرمای طاقت فرسا، با انرژی و روحیه ای مثال زدنی مشغول کار هستند. لبخند بر چهره ها و صمیمیت در رفتارشان، نخستین تصویری است که به چشم می آید. در میان کارکنان واحد تعمیرات و نگهداشت هفتگل، مردانی هستند که سال ها زیر آفتاب سوزان جنوب کار کرده اند؛ دستانی پینه بسته، چهره هایی آفتاب سوخته و تجربه هایی که در خطوط صورتشان حک شده است. با این حال، شور و انگیزه ای که در کلامشان موج می زند، گویی گذر زمان را متوقف کرده است. کارکنان واحد تعمیرات، نخستین نفراتی هستند که گپ وگفتی با آنها داریم. در یک دورهمی صمیمی و بی آلایش از زندگی شان می گویند و از دغدغه هایی که دارند و دست آخر هم از حسی که به کارشان دارند و به صنعتی که سال ها عمر خود را در آن سپری کرده اند.
چهار دهه خدمت
عیدی محمد بهرامی، تکنیسین تعمیرات مکانیک، یکی از باسابقه ترین کارکنان صنعت نفت است. مردی ۵۹ ساله که سال ها آفتاب خوردگی، صورتش را مسن تر از سنش کرده است. او می گوید: 38 سال است که در صنعت نفت کار می کنم و خاطرات زیادی از روزهای خدمت در مناطق عملیاتی مختلف دارم. او پس از گذراندن دوره های فنی و حرفه ای در سنین کم، فعالیت خود را از پایانه نفتی خارک آغاز کرده و از سال ۱۳۹۱ هم به هفتگل مرکزی منتقل شده است. بهرامی که خود را در آستانه بازنشستگی می بیند، هنوز با شور و اشتیاق از ادامه خدمت سخن می گوید: اگر شرایط فراهم باشد، باز هم دوست دارم در صنعت نفت خدمت کنم. این کار برای من فقط یک شغل نیست؛ نوعی خدمت مقدس به مردم است. چهار فرزند و سه نوه، حاصل سال هایی است که او در کنار خانواده و همزمان در کنار صنعت نفت سپری کرده است. از روزهای سخت کار در مناطق جنوب یاد می کند؛ روزهایی که گرما و رطوبت نفس گیر، مانعی برای انجام مسئولیت ها نبود. بهرامی معتقد است، ارزشمندترین سرمایه اش در این سال ها، تجربه ای است که اندوخته و امروز آن را به نیروهای جوان تر منتقل می کند. او در بخشی دیگر از صحبت های خود، به جنگ رمضان و دوران پرالتهاب آن اشاره می کند و ادامه می دهد: با وجود تهدیدهای دشمن آمریکایی- صهیونی کنار دیگر همکارانم، در محل کار حضور داشتم و بیش از هر چیز نگران تاسیساتی بودم که سرمایه ملی محسوب می شوند.
حلقه حیاتی در زنجیره تولید
عبدالامیر کاظمی، مهندس تعمیرات مکانیک با مدرک کارشناسی ارشد مکانیک، یکی دیگر از کسانی است که در واحد تعمیرات و نگهداشت واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی مشغول به کار است. او از سال ۱۳۹۳ وارد این صنعت شده و از نسل جوان تر متخصصان این مجموعه به شمار می رود؛ نسلی که در کنار نیروهای باسابقه، مسئولیت تعمیرات و نگهداری تأسیسات را به عهده دارد. حس و حال و شور و شعف کاظمی از حضور تیم رسانه، مشهود بود و آن را به صراحت نیز عنوان کرد.
در صحبت هایش بیش از هر چیز، حس مسئولیت او نظرم را به خود جلب کرد؛ احساس مسئولیت نسبت به تجهیزات و سرمایه های صنعت نفت در این بخش از کشور که او وظیفه تعمیر و نگهداری اش را به عهده دارد. به نظر او و همکارانش، حساسیت کارکنان نسبت به نگهداری و تعمیر تجهیزات، تنها یک وظیفه سازمانی نیست؛ بلکه نوعی امانتداری در قبال بیت المال است، او تاکید می کند: هر تجهیز و هر قطعه در تأسیسات هفتگل مرکزی، بخشی از سرمایه ملی مردم ایران به شمار می رود که باید از آن مراقبت و محافظت شود. او با اشاره به این نکته که صنعت نفت برای کارکنان خود تنها محل اشتغال نیست؛ بلکه بخشی از هویت حرفه ای آنان محسوب می شود، تصریح می کند: صنعت نفت به ما شخصیت و اعتبار خاصی داده است. به همین دلیل خود را موظف می دانیم در حفظ بیت المال و سرمایه های کشور با تمام توان تلاش کنیم. این مهندس تعمیرات مکانیک اظهار می کند: تلاش ما این است که تجهیزات به صورت مستمر بررسی و پایش شوند تا هیچ حادثه یا خسارتی رخ ندهد. بررسی دقیق تجهیزات همانند معاینه یک انسان زنده است.
اصل نگهداری، یعنی پیشگیری از بروز مشکل قبل از وقوع آن. این نگاه، نشان دهنده جایگاه مهم واحدهای تعمیرات در صنعت نفت است؛ واحدهایی که شاید کمتر در معرض دید باشند؛ اما نقش آنها در حفظ پایداری تولید بسیار تعیین کننده است. کاظمی در بخش دیگری از صحبت های خود به دشواری ها و دغدغه هایی همچون مسیر رفت وآمد و شرایط کاری اشاره دارد و ادامه می دهد:کارکنان برای رسیدن به محل کار بخشی از مسیر را با خودروهای شخصی طی می کنند و سپس با خودروهای عملیاتی به تأسیسات می روند؛ اما دشواری کار تنها به مسیر رفت وآمد محدود نمی شود. برخی عملیات ها در نقاط مرتفع و شرایط خاص انجام می شود و همین موضوع حساسیت کار را افزایش می دهد.
خانواده ای به نام هفتگل
محمد طاهر پورخانی، مهندس ارشد تعمیرات،اداره تعمیرات واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی با ۳۰ سال سابقه خدمت، از دیگر کارکنانی است که سال ها در این مجموعه فعالیت کرده و از سال ۱۳۹۲ به این واحد منتقل شده است. او نخستین چالش کار در منطقه را شرایط آب وهوایی عنوان و اشاره می کند: گرمای خوزستان، گاهی واقعا طاقت فرساست. شرایطی را تجربه کرده ایم که شدت گرما باعث ضعف جسمانی برخی همکاران شده است. در کنار شرایط اقلیمی، موضوع رفت وآمد نیز از دیگر دشواری های کارکنان محسوب می شود؛ زیرا برخی از آنها روزانه بیش از سه ساعت در مسیر رفت و برگشت هستند و این بسیار برایشان خسته کننده است. پورخانی ادامه می دهد: با همه سختی ها، روحیه خدمت در میان کارکنان همچنان پابرجاست. همه ما از جان و دل در واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی برای کار مایه می گذاریم. عشق به صنعت نفت چیزی نیست که بتوان آن را با کلمات توضیح داد. او از حس تعلقی سخن می گوید که میان کارکنان شکل گرفته است؛ حسی که فراتر از یک رابطه کاری ساده است. این مهندس ارشد تعمیرات اشاره می کند: ما آنقدر در اینجا کنار هم هستیم که گاهی بیشتر از خانواده های خود، یکدیگر را می بینیم. همین ارتباط باعث شده که به هم اعتماد کامل داشته باشیم. پورخانی در بخش دیگری از صحبت های خود به روزهای جنگ اخیر و شرایط خاص آن اشاره می کند؛ روزهایی که کارکنان صنعت نفت، همچنان مسئولیت تأمین انرژی کشور را به عهده داشتند.شاید برخی افراد در خطوط نبرد حضور داشته باشند؛ اما ما هم خود را در خط مقدم تأمین انرژی مردم می دانیم. زندگی امروز به انرژی وابسته است و ما باید در هر شرایطی وظیفه خود را انجام دهیم. در روایت او، هفتگل تنها یک محل کار نیست؛ سنگری است که کارکنانش در روزهای عادی و شرایط ویژه، با همان احساس مسئولیتی که نسبت به خانواده و سرزمین خود دارند، از آن پاسداری می کنند. همین دلبستگی عمیق به صنعت نفت سبب شده که هیچ کدام از سختی ها، از گرمای طاقت فرسای جنوب گرفته تا شرایط جنگی، نتواند اراده آنان را برای تداوم تولید و خدمت به مردم کمرنگ کند.
هویت صنعت نفت
در روزگاری که صنعت نفت، همچنان مهم ترین ارکان توسعه و اقتصاد کشور محسوب می شود، کارکنان مناطق نفت خیز جنوب با وجود گرمای شدید، سختی مسیرها و مسئولیت های سنگین، بی وقفه در حال فعالیت هستند. شاید در نگاه نخست، تأسیسات و تجهیزات صنعتی، مهم ترین دارایی این مجموعه ها به نظر برسند؛ اما واقعیت آن است که ارزشمندترین سرمایه صنعت نفت، نیروی انسانی متعهد و متخصصی است که با تلاش شبانه روزی، چرخ تولید را به حرکت درمی آورد. واحد بهره برداری نفت و گاز هفتگل مرکزی نیز نمونه ای روشن از همین واقعیت است؛ جایی که در دل گرمای جنوب، مردانی ایستاده اند که خدمت را نه صرفا یک وظیفه؛ بلکه بخشی از هویت و افتخار خود می دانند.