345 تعمیرات اساسی در منطقه 4 عملیات انتقال گاز ایران اجرایی شد
صیانت از سرمایه ملی در گستره 400 هزار کیلومتری
مشعل : 345 عملیات تعمیرات اساسی برای آمادگی در فصل سرد سال در منطقه 4 عملیات انتقال گاز ایران صورت گرفته است. این منطقه یکی از مناطق ده گانه شرکت انتقال گاز ایران است که با دریافت گاز از پالایشگاه شهید هاشمی نژاد خانگیران، وظیفه انتقال گاز در شمال و شمال شرق کشور را به عهده دارد. گزارش پیش رو در گفت و گو با احمد امتحانی، رئیس منطقه 4 عملیات انتقال گاز ایران نگاهی دارد به بخشی از فعالیت های این منطقه عملیاتی که می خوانید.
6 هزار کیلومتر خطوط انتقال گاز در استان های خراسان رضوی، خراسان شمالی، خراسان جنوبی و بخشی از استان سمنان و گلستان تحت پوشش عملیاتی منطقه 4 شرکت انتقال گازایران قراردارد. این منطقه در گستره سرزمینی بیش از 400 هزار کیلومتر، دومین منطقه شرکت انتقال گاز ایران از نظر گستره وسعت جغرافیایی است که از 32 کشور جهان از جمله فرانسه و انگلستان بزرگ تر است.
خط لوله سرخس - نکا، یکی از قدیمی ترین خط های این منطقه است که انتقال گاز به بخشی از استان های شمالی کشور را به عهده دارد. این منطقه، انتهای رینگ گازرسانی کشور قراردارد و فعالیت آن در زمستان ها دو چندان می شود.
2 خط لوله به منظور تقویت انتقال گاز در زمستان در این منطقه راه اندازی شده که گازرسانی به شمال کشور را پشتیبانی می کند.
یکی از ویژگی های این منطقه، تامین گاز شهر مشهد مقدس است که حضور سالانه 35 میلیون زائر در آن، موقعیت حساسی را برای منطقه 4 عملیات انتقال گاز رقم زده است.
از دیگر ویژگی های این منطقه عملیات انتقال گاز، تفاوت دما در گرم ترین و سردترین نقطه جغرافیایی آن است.
تفاوت دما در گرم ترین و سردترین نقطه جغرافیایی با ثبت اختلاف 75 درجه سانتی گراد، یکی دیگر از ویژگی های منطقه 4 عملیات انتقال گاز است. به گونه ای که زمستان در شهرکلات، دمای منفی 47 درجه به ثبت رسیده و همان زمان، در کویر شن خراسان جنوبی، دمای 38 درجه بالای صفر ثبت شده است.
این منطقه با 3 ایستگاه تقویت فشار رضوی، فاروج، دشت و 7 مرکز بهره برداری مشهد، بجنورد، بیرجند، شاهرود، نیشابور، گناباد و خانگیران، روزانه 100 میلیون متر مکعب گاز طبیعی را به بیش از 120 شهر و مصرف کننده های عمده ارسال می کند و با به حرکت در آوردن چرخ های عظیم صنایع بزرگی همچون فولاد، خودروسازی، پتروشیمی، آلومینیوم و شهرک های صنعتی، در رونق بخشی اقتصاد کشور نقشی مهم ایفا می کند.
این منطقه عملیاتی، همچنین عهده دار سوخت نیروگاه های شریعتی، مشهد، طوس، نیشابور، شیروان 1و2، فردوسی و قائن است.
ایمن سازی خط لوله سرخس- نکا
از جمله خطوط اصلی این منطقه، خط لوله سرخس - نکا است که ۵۴۰ کیلومتر از مسیر این خط در محدوده منطقه 4 عملیات انتقال گاز قرار دارد و نقشی کلیدی در تأمین گاز استان های شمال شرق کشور ایفا می کند.
احمد امتحانی، مدیر منطقه 4 عملیات انتقال گاز، با اشاره به پایان عملیات ایمن سازی خط لوله 30 اینچ سرخس- نکا گفت: «این پروژه بر اساس نتایج پیگرانی هوشمند و داده های دقیق حاصل از بازرسی داخلی خط لوله اجرا شد که تمامی مراحل آن، با هدف افزایش ایمنی، پایداری و طول عمر این خط استراتژیک انجام گرفت.» امتحانی، با اشاره به گستردگی عملیات گفت: «در جریان این پروژه، ۴۰۶ مورد حفاری، بازدید چشمی و اندازه گیری انجام شد تا وضعیت دقیق خط لوله شناسایی و نقاط آسیب پذیر آن اصلاح شود. همچنین در بخش های مختلف خط لوله، ۱۹۰ عدد اسلیو محافظتی نوع A و ۱۵۵ عدد اسلیو محافظتی نوع B نصب و همچنین پوشش حدود ۵ کیلومتر از خط لوله نیز به صورت پراکنده تعویض شد. مجموع این اقدام ها، تعمیر، بازسازی و ایمن سازی کامل این خط را در پی داشت و ضریب اطمینان پایداری انتقال گاز را به طور چشمگیری افزایش داد.»
وی با تأکید بر اهمیت خط لوله سرخس - نکا اظهار کرد: «نگهداری مستمر و اجرای عملیات ایمن سازی، علاوه بر تضمین جریان پایدار انرژی، از سرمایه های ملی کشور حفاظت می کند.»
مدیر منطقه 4 عملیات انتقال گاز ایران یادآور شد: «این پروژه، نمونه ای از بهره گیری موفقیت آمیز فناوری های نوین برای بازرسی داخلی خط لوله و تخصص نیروهای عملیاتی شرکت انتقال گاز ایران در تعمیرات مورد نیاز به شمار می رود. با پیگیری هوشمندانه وضعیت خطوط و انجام اقدام های پیشگیرانه، نه تنها توانستیم ایمنی خط لوله را تضمین کنیم؛ بلکه ظرفیت انتقال پایدار و بدون وقفه گاز به مصرف کنندگان نهایی را نیز افزایش دادیم.»
وی افزود: «شرکت انتقال گاز ایران با تمرکز بر نوآوری و بهره گیری از تجهیزات پیشرفته، همچنان در مسیر توسعه و نگهداری خطوط انتقال، گام های مؤثری در مسیر صیانت از سرمایه های ملی و تضمین انتقال ایمن و پایدار انرژی برمی دارد. این اقدام ها، نشان دهنده تعهد سازمان به ارتقای استانداردهای ایمنی و افزایش بهره وری شبکه انتقال گاز است.» پروژه ایمن سازی خط لوله سرخس - نکا، علاوه بر رفع نقاط ضعف خط لوله، به ارتقای قابلیت پایش و مدیریت شرایط اضطراری خط مذکور کمک کرده و به عنوان الگویی موفق در اجرای عملیات پیشگیرانه، نقش مهمی در تداوم تأمین گاز مناطق شمال شرق کشور دارد.
اجرای 150 كیلومتر پیگرانی تمیز كننده
مدیر منطقه 4 عملیات انتقال گاز همچنین به اجرای 150 کیلومتر پیگرانی تمیزکننده در این منطقه طی سال گذشته اشاره کرد و گفت: «با انجام عملیات پیگرانی خطوط انتقال گاز 8 اینچ دیهوک، 10 اینچ عشق آباد و 10 اینچ یونسی در استان خراسان جنوبی، ضریب انتقال پایدار گاز به این محدوده بهبود یافته است.» امتحانی با بیان اینکه برای انتقال مطمئن و پایدار در شبکه گاز در حوزه سرزمینی منطقه 4 عملیات انتقال گاز، اهداف کوتاه مدت و بلند مدتی تعریف شده است، گفت: «تمیز و آماده به کار بودن مسیر خطوط لوله انتقال گاز از جمله فعالیتهایی است که همواره در دستور کار قرار دارد.» وی با مهم برشمردن پایش و پیگرانی در خطوط لوله انتقال گاز ادامه داد: «به منظور افزایش ایمنی و تسهیل در انجام اقدام های اصلاحی، تاکنون برنامه های پیگرانی متعددی در محدوده خطوط منطقه 4 عملیات انتقال گاز انجام شده و بقیه عملیات پیگرانی در سطح منطقه نیز براساس مجوز شرکت انتقال گاز ایران صورت خواهد گرفت.» مدیر منطقه 4 عملیات انتقال گاز اظهار امیدواری کرد که با انجام عملیات پیشگیرانه مانند عملیات پیگرانی برای انتقال ایمن و پایدار گاز در شبکه انتقال در ایام پیک مصرف مشکلی نداشته باشیم.
قلب تپنده صنعت گاز در شمال کشور
فعاليت منطقه 4 عملیات انتقال گاز ایران در سال 1374 با عنوان امور خطوط لوله شمال و شمال شرق آغاز شد. در سال 1382 پس از تشكيل مديريت عمليات (پالايش و انتقال) به عنوان يكي از مناطق عملياتي به طور مستقل فعاليت کرد و در سال 1384 با تفكيك مديريت انتقال از بخش پالايش و تأسيس شركت انتقال گاز ايران به عنوان منطقه 4 عمليات انتقال گاز ايران با هدف ارائه خدمات انتقال گاز مستمر و مطلوب در محدوده عملياتي استان هاي خراسان، گيلان، مازندران، گلستان و بخشی از استان سمنان به عنوان قلب تپيده صنعت گاز در شمال و شمال شرق كشور به فعالیت خود ادامه داد. در اواخر سال 1387، استان هاي شمال كشور به منطقه 9 واگذار شد و وظيفه انتقال گاز وارداتي نيز از كشور تركمنستان به عهده اين منطقه قرار گرفت. اين منطقه در حال حاضر مسئوليت بهره برداري و نگهداري حدود 6 هزار كيلومتر خط لوله انتقال گاز با قطرهاي 2 الي 48 اينچ را به عهده دارد كه به این طریق، گاز دريافتي را در سطح استان هاي خراسان شمالي، رضوي، جنوبي و قسمتي از سمنان انتقال داده و به منطقه 9 و شمال كشور مي رساند.
بهــــره بــرداري و نگهـداري از خطوط لوله انتقال گاز حوزه عملياتي منطقه با قطرهاي 2 الي 48 اينچ به عهده اين منطقه است که اين مهم با استفاده از هفت مرکز بهره برداری خطوط لوله مشهد، نيشابور، بجنورد، گناباد، شاهرود و بيرجند و يك مركز فرعي در خانگيران به انجام رسيده و مسئوليت تقويت فشار گاز نيز به عهده سه تاسيسات تقويت فشار گاز رضوي، فاروج و دشت است. منطقه 4 عملیات انتقال گاز در محدوده استان های خراسان رضوی، شمالی و جنوبی و بخشی از استان سمنان واقع شده و به عنوان یکی از حلقه های اتصال بین تولید و مصرف گاز طبیعی است که وظیفه مهم دریافت گاز طبیعی از منابع تولید، پالایش و انتقال به مبادی مصرف، بهره برداری، نگهداشت و تعمیرات بخشی از سرمایه عظیم شرکت ملی گاز ایران در بخش انتقال گاز شامل ايستگاه هاي تقویت فشار، خطوط انتقال گاز، تأسیسات حفاظت از زنگ و سایر تأسیسات، دستگاه ها و ماشین آلات و ابنیه مرتبط با عملیات انتقال گاز، همچنین شبکه های مخابراتی و تله متری به منظور برقراری ارتباطات عملیاتی مورد نیاز در مسیرهای خطوط انتقال گاز و تأسیسات تقویت فشار گاز و مرکز بهره برداری و تعمیرات خطوط لوله را از سال 1374 به صورت یکی از مناطق 10گانه شرکت انتقال گاز ایران به عهده دارد.