از نیروی انسانی در پالایشگاه بید بلند بگویید.
در این پالایشگاه 1400 نفر نیروی رسمی، قراردادی و پیمانکار در بخش های مختلف و شهرک میانکوه که کارکنان و خانواده هایشان در آن مستقر هستند؛ فعالیت می کنند، ضمن آنکه پالایشگاه گاز مسجدسلیمان نیز با 130نفر نیرو در زیرمجموعه این پالایشگاه قرار دارد.
با توجه به نوع خوراک این پالایشگاه که تفاوت زیادی با گاز پارس جنوبی دارد، شیرین سازی گاز این میدان چگونه انجام می شد؟
زمانی که از گاز پارس جنوبی برای تامین خوراک پالایشگاه بیدبلند استفاده کردیم، این موضوع در خیال کسی نمی گنجید. طراحی این پالایشگاه برای فرایند شیرین سازی گازهای حوزه آغاجاری، با دو هزار پی پی ام گوگرد بود؛ در حالی که گاز پارس جنوبی را با حدود 4 هزار پی پی ام دریافت می کردیم و فرایند دریافت، به آسانی انجام نمی شد.
برای دریافت گاز پارس جنوبی، تغییراتی در فرایند شیرین سازی، سینی برج ها ، حلال ها، نرم افزارها و...ایجاد شد. در اصل، به این پالایشگاه گاز که طراحی آن دریافت خوراک با مشخصات ذکر شده بود، نوع دیگر خوراک را از پارس جنوبی(فاصله 600 کیلومتری) وارد می کردیم که از حساسیت های بالایی برخوردار بود.
روزهای اول، یک میلیون مترمکعب این گاز را به پالایشگاه وارد و گاه آن را با گاز آغار مخلوط می کردیم. پس از مدتی با انجام تغییرات،گاز پارس جنوبی را به صورت خالص به پالایشگاه وارد کردیم و بیشترین شیرین سازی گاز نیز همان سال ها انجام شد. چون هم منبع تغذیه را در اختیار داشتیم و هم پالایشگاه برای انجام این فرایند آماده بود.
سال 95 بی هیچ حادثه خاصی، بیش از8 میلیارد مترمکعب فراورش گاز در این پالایشگاه انجام شد و فعالیت آن حتی از روز اول هم بهتر بود. به عبارتی پالایشگاه با دریافت این گاز از پارس جنوبی و شیرین سازی آن اثبات کرد که می تواند فراتر از ظرفیت در مدار تولید باشد و فعالیت کند.
زمستان ها که نیاز به گاز بود تا 15درصد بیش از ظرفیت اسمی خود فعالیت می کرد و هم اکنون نیز این آمادگی وجود دارد که فراورش گاز را فراتر از ظرفیت اسمی خود انجام دهد.
روزانه چه حجم گاز از این پالایشگاه به خط سراسری تزریق می شود؟
روزانه 16میلیون مترمکعب گاز به خط سراسری تزریق می شود. سال 1349که پالایشگاه بیدبلند به بهره برداری رسید، همزمان نخستین خط سراسری انتقال گاز کشور نیز به طول 1105 از خروجی پالایشگاه(کیلومتر صفر)تا مرز آستارا که در آن زمان، طولانی ترین خط انتقال گاز جهان بود، ساخته شد؛ البته هم اکنون خطوط دیگر با ظرفیت های دیگر احداث شده است.
درباره میعانات گازی و گوگرد این پالایشگاه توضیح می دهید؟
گازترش حوزه آغار ابتدا وارد کارخانه ان جی ال 1600 و سپس وارد این پالایشگاه می شود.
چون گوگرد موجود در گاز دریافتی اندک و حدود 50 پی پی ام است؛ بنابراین گوگردی استحصال نمی شود. البته یک واحد گوگرد سازی در پالایشگاه بیدبلند موجود است که از آن استفاده نمی شود. زمانی که گازترش دریافتی پالایشگاه بیدبلند از پارس جنوبی تامین می شد، قرار بر این بود که واحد گوگرد سازی جدیدی با همکاری پژوهشگاه صنعت نفت در پالایشگاه گاز بیدبلند احداث شود، اما چون تعهد به دریافت خوراک 20 ساله آن انجام نشد، ساخت این واحد گوگرد سازی هم متوقف شد.
برای اجرای پروژه ZIRO CARBON چه اقدامی در این پالایشگاه صورت گرفته است ؟
برای نخستین بار در کشور یک شرکت دانش بنیان ایرانی پروژه بازیافتCO2 مشعل اسیدی را برای این پالایشگاه انجام خواهد داد. قرارداد این پروژه مهم بسته و زمین مناسب نیز برای آن تخصیص داده شده است.
دستاورد اجرای این پروژه، تولید روزانه حدود 300 تن CO2 است. این پروژه به گفته سعید توکلی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، پروژه ای برد- برد است که ذی نفعان بسیاری دارد.
با اجرایی شدن این پروژه، سالانه 40 میلیون مترمکعب گاز در این پالایشگاه صرفه جویی خواهیم کرد و از محل فروش آن درآمدی نیز نصیب شرکت خواهد شد. خریدار آن نیز از محل دریافت این گاز و تبدیل آن به محصولی با ارزش افزوده بالاتر نفع خواهد برد. ذی نفع دیگر اجرای این پروژه، محیط زیست است، زیرا دیگر این گاز سمی در طبیعت رها نخواهد شد.
پالایشگاه گاز بیدبلند در خاموش کردن مشعل های گاز پیشگام است و پیش بینی می شود تا سال آینده این طرح اجرایی شود.
زمستان سال گذشته وضع فراورش گاز در این پالایشگاه چگونه بود؟
زمستان سال قبل به واسطه آمادگی هایی که از قبل انجام شده بود، وقفه ای در تولید نداشتیم و تولید به صورت مستمر انجام شد، ضمن آنکه هیچ گونه خاموشی در پالایشگاه صورت نگرفت و حتی یک ثانیه هم توقف در عملیات به وجود نیامد.
برق پالایشگاه چگونه تامین می شود؟آیا با پدیده قطع برق مواجه هستید؟
برق پالایشگاه به شبکه سراسری وصل است و هیچ زمانی هم قطع نمی شود؛ البته گاهی قطع می شد، اما در هماهنگی دیسپچینگ شرکت ملی گاز ایران با اداره برق منطقه، این موضوع برطرف شده است و قطع برق نداریم مگر آنکه حادثه ای رخ دهد و مشکل ایجاد کند. تامین برق پالایشگاه گاز بیدبلند از دو شبکه بهبهان و امیدیه صورت می گیرد و در صورت ایجاد مشکل برای هرکدام، برق پالایشگاه روی شبکه دیگر تنظیم می شود.
برای مستقل شدن شبکه برق پالایشگاه از برق شهر چه برنامه ای دارید؟
نصب ژنراتور هزینه های زیادی دارد. قرار بود پتروشیمی امیرکبیر در این منطقه مستقر و تولید برق به صورت مشارکتی با آن انجام شود که هنوز عملی نشده است. اگر به هر دلیلی این پروژه اجرایی نشود، این مهم را به شکلی دیگر پیگیری خواهیم کرد تا برق مستقل داشته باشیم.
با توجه به شدت آفتاب این منطقه، احداث نیروگاه خورشیدی، موضوع دیگری است که پیگیری می شود، اما از آنجا که شرکت ملی گاز ایران قرار است به صورت متمرکز یک نیروگاه خورشیدی احداث کند و آن را به شبکه سراسری برق تحویل دهد، منتظر اعلام نظر ستاد شرکت ملی گاز ایران در این زمینه هستیم.
پالایشگاه گاز بیدبلند آمادگی احداث این نیروگاه خورشیدی را برای خود دارد و برای تامین سرمایه اولیه آن نیز پیش بینی هایی انجام شده، اما با توجه به ساخت نیروگاه متمرکز، منتظر اعلام نظر شرکت ملی گاز ایران است.
تعمیرات اساسی در پالایشگاه به چه صورت انجام می شود؟
تعمیرات اساسی در پالایشگاه ها با برنامه ریزی و پس از تعطیلات نوروز در بخش های مختلف صورت می گیرد. به طور معمول برنامه ریزی برای این مهم با هماهنگی دیسپچینگ شرکت ملی گاز ایران در آذرماه انجام می شود.
امسال نیز تعمیرات اساسی براساس برنامه در دست انجام است و بر این اساس تعمیرات اساسی دو واحد پالایشی در دستور کار قرار گرفت که 90درصد آن انجام شده است و تا اوایل مهرماه، پرونده این عملیات مهم در پالایشگاه بیدبلند بسته خواهد شد.
در چند سال اخیر نیز برخی تجهیزات این پالایشگاه با تایید بازرسی فنی تعویض شده اند و هم اکنون در شرایطی ایمن به فعالیت تولیدی خود ادامه می دهند.
در بخش یوتیلیتی پالایشگاه گاز بیدبلند چه اقدام هایی انجام شده است؟
در این بخش فعالیت های زیادی برای روزآمدسازی تجهیزات انجام شده است. نصب بویلر با سیستم کنترل جدید، تعویض سیستم کنترل یوتیلیتی و تبدیل آن از نسل قدیم(PLC و نیوماتیک) به سیستم جدید کهDCS آخرین ورژن از جمله این اقدام ها هستند.
یکی از پارامترهای نوآوری در صنعت نفت و گاز، سیستم های کنترل است که باید جدید و هوشمند باشند. پیش تر، همه چیز دستی بود و باعث می شد خطاهای اپراتوری و سیستمی رخ دهد؛ به همین دلیل سیستم یوتیلیتی به طور کل به روزرسانی شده است.
در زمینه سیستم های تصفیه پساب و فاضلاب نیز نوآوری داشته ایم، ضمن آنکه در سیستم خنثی کننده گاز کلر نیز اقدام های قابل توجهی صورت گرفته است. «کولینگ واتر» دستگاهی پرکاربرد در پالایشگاه است که چوبی بود و هم اکنون بتنی شده است.
سیستم دستگاه تولید آب مقطر و مخازن آب نیز تعویض شده اند، همچنین در بخش مکانیکال نیز بیشتر دستگاه ها، مخازن، فیلترها و برج ها عوض شده اند و در کل، پالایشگاه جوان شده است.
افزون بر این، با توجه به قدمت این پالایشگاه، تعویض خطوط لوله و پوشش آنها نیز در دستور کار قرار گرفت و شبکه خطوط لوله آن از 2 تا 42 اینچ و مشتمل بر شبکه گاز ترش، گاز شیرین،خطوط لوله خنک کننده، سیستم هوا، آتش نشانی و...است، تعویض و بازسازی شدند. با این اقدام خطوط لوله زیر زمینی پالایشگاه گاز بیدبلند به طور کامل روزآمد و نو شده است.
آیا برنامه ای برای تبدیل شدن به یک هاب منطقه ای دارید؟
گاز پالایشگاه بیدبلند دارای 5/1 تا 2 درصد C2+ (اتان، متان، پروپان و بوتان ) و پتروشیمی امیرکبیر به دنبال دریافت آن است. نوع قرارداد مشخص شده است و پیش بینی می شود روزانه 300 تن C2+ را از این پالایشگاه دریافت کند. همه محاسبات این موضوع انجام شده است و مشکلی در این زمینه وجود ندارد.
عملکرد پالایشگاه بیدبلند در جنگ 12روزه چگونه بود؟
در جنگ 12روزه پالایشگاه در مقایسه با شرایط عادی به دلیل آغاز تعمیرات اساسی در بالادست، فعالیت کمتری داشت و گازی هم ارسال نمی شد؛ بنابراین جریان گاز در خطوط لوله بسیار کم فشار بود و خطری نداشت. در آن زمان پالایشگاه بیدبلند نیز در حال انجام تعمیرات اساسی بود و حدود 150 تا 200 نفر در این بخش مشغول فعالیت بودند.
با توجه به اینکه گاز کم فشار در خطوط جریان داشت این ضریب اطمینان برای ما وجود داشت که حادثه خطرآفرینی رخ نمی دهد؛ با این حال همه کارکنان در آماده باش بودند، ضمن اینکه در تمام این مدت، اقدام های پیشگیرانه، حراستی و فنی انجام شد. دستورعمل های مربوط به هر بخش نیز به دقت اجرا شد و در آمادگی کامل قرار داشتیم. مانورهای مختلفی نیز با پخش صدای آژیر در پالایشگاه برگزار و آمادگی دفاعی برای مقابله با هر حمله در بین کارکنان ایجاد شد.
برای جامعه پیرامونی پالایشگاه نیز اقدام های قابل توجهی صورت گرفت و در بخش امنیت، همکاری های بین دستگاهی خوبی به عمل آمد.
درباره چگونگی آب رسانی به شهر میانکوه و اطراف آنکه همسو با اهداف مسئولیت اجتماعی انجام می شود، توضیح می فرمایید؟
برای آب رسانی به شهر میانکوه و روستاهای اطراف، از رودخانه ای مجاور پالایشگاه آب دریافت ، تصفیه و پمپاژ می شود. روزانه 14 هزار مترمکعب آب از این رودخانه برداشت و 2 هزار مترمکعب آن در پالایشگاه مصرف می شود. 12 هزار مترمکعب دیگر آب برداشت شده از رودخانه نیز در میانکوه و روستاهای اطراف آن مصرف می شود؛ بی آنکه از مردم هزینه ای دریافت شود. با آنکه بارها به سازمان آب اعلام شده که آب رسانی به مردم منطقه در حوزه وظایف این شرکت نیست و پالایشگاه هیچ مسئولیتی در این زمینه ندارد، اما تاکنون به انجام این کار تمایلی نشان نداده است و گویا آب رسانی برای پالایشگاه به یک تعهد تبدیل شده؛ در حالی که مسئولیت اصلی آن، فراورش و تامین گاز است.
اگر آب منزلی قطع شود، مردم این مطالبه را از پالایشگاه دارند که مشکل را حل کند و این موضوع به یکی از چالش های مهم تبدیل شده است. کار ما آب رسانی نیست و متولی اصلی آن سازمان آب است.
نکته دیگر اینکه سازمان آب منطقه سالانه چندین میلیارد تومان بابت همه هزینه آبی که تنها 2 هزار لیتر آن در پالایشگاه مصرف می شود، از این شرکت دریافت می کند، حال آنکه نباید برای آبی که خط انتقال آن را پالایشگاه احداث کرده است و بیشتر مردم هم آن را مصرف می کنند، هزینه ای دریافت شود.
در صحبت ها اشاره شد که پالایشگاه گاز مسجدسلیمان نیز در حوزه مسئولیتی شما قرار دارد، ظرفیت فراورش گاز در این پالایشگاه چه میزان است؟
این پالایشگاه گاز را از میدان نفت سفید دریافت می کند و ظرفیت آن روزانه یک میلیون مترمکعب گاز است.قراراست خط لوله ای 6 اینچ به طول 19 کیلومتر تا پایان امسال در این پالایشگاه افتتاح و خوراک آن تامین شود.
به عنوان مدیر این مجموعه، چگونه فرهنگ نوآوری، ریسک پذیری و افزایش انگیزه را در میان کارکنان ترویج می دهید؟
فعالیت ها در این شرکت با توجه به قدمت آن، نظام مند و قاعده مند است. بیش از 30 فرایند در این شرکت وجود دارد که هر یک متولی خود را دارد و به همین منظور کارگروه های مختلفی در پالایشگاه برای این فرایندها مشخص شده است.
در این کارگروه ها، با بینش افراد متخصص، پیشنهادهایی در زمینه های گوناگون مطرح و تلاش می شود از آنها به خوبی بهره گرفته شود.
مصوبات شورای فرهنگی که مربوط به کارکنان، جامعه پیرامونی و ذی نفعان است، رضایتمندی بسیاری را در میان کارکنان ایجاد کرده است. از هرگونه نوآوری که به رضایتمندی هرچه بیشتر کارکنان کمک کند، با رعایت عدالت استقبال می شود.
برخی اقدام ها، تشویقی و معنوی و بعضی نیز به منابع مالی نیاز دارد که برای آن نیز بودجه هایی در نظر گرفته می شود.
در شهرک میانکوه، اقدام های خوبی برای کارکنان و خانواده های آنان انجام شده است. در محیط کار تلاش می شود با درک هرچه بیشتر دغدغه کاری همکاران، تا حد ممکن به رفع آن اقدام شود و محیطی آرام برای کار و فعالیت فراهم باشد.
در این میان کارگروه های مختلفی فعالیت دارند که نظر و راهکار ارائه می دهند و از آنها با توجه به اثربخشی که دارند، در بخش های مختلف امور کارکنان، تولید، خدمات، آموزش، بانوان و ... استفاده می شود.
برگزاری تورهای مسافرتی تابستانه به 11 شهر ایران برای همکاران و خانواده های آنان ازجمله برنامه هایی است که به آن توجه ویژه می شود. این خدمت به صورت قرعه کشی میان همکاران با بهترین شرایط در خدمات رسانی انجام می شود.
مهم ترین درس هایی که از اولین بودن در خاورمیانه گرفته اید، چیست؟
هدف مهم در این پالایشگاه، رضایتمندی کارکنان در همه بخش های آن است. در این پالایشگاه همکاران، وابستگی را به دلبستگی تبدیل کرده اند؛ موضوعی که در تک تک کارکنان دیده می شود. آنان با عشق و علاقه کارمی کنند و در شرایط بحرانی، همه پای کارند. نمونه کوچک آن جنگ 12 روزه بود که هیچ همکاری پالایشگاه را ترک نکرد و کار را بادل و جان انجام داد نه برای رفع مسئولیت.این موضوع در رشد و تعالی سازمان ما نمود داشته و زبانزد است.خوشبختانه درهیچ بخش کمبودی دیده نمی شود و درحد امکان انتظارات همکاران را برآورده کرده ایم. به جامعه پیرامون پالایشگاه نیز در بخش های آموزش، بهداشت، زیرساختی و ورزشی کمک کرده ایم. کار در اینجا به صورت گروهی پیش می رود و سعی کرده ایم پاسخ این عشق و علاقه را بدهیم و رضایتمندی همکاران به خانواده های آنان نیز منتقل شود.
در پایان اگر صحبت خاصی دارید، بیان بفرمایید.
از اصحاب رسانه که خبرها و اطلاع رسانی ها را با دقت و شفافیت بازتاب می دهند، قدردانی می کنم؛ صداقتی که اصحاب رسانه برای انتشار اخبار در فضای مجازی دارند، بسیار اهمیت دارد. «هفته نامه مشعل» نیز با توجه به رسالت خود، همواره صادقانه و شفاف و بادقت و نکته سنجی فراوان اخبار و گزارش ها را تهیه و منتشر می کند و این موضوع برای مخاطبان بسیار ارزشمند است.