شرکت ملی گاز ایران
گام های بلند صنعت گاز در بهینه سازی انرژی
مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران گفت: شرکت ملی گاز ایران با اجرای پروژه های کلیدی بهینه سازی انرژی، توسعه منابع تجدیدپذیر و هوشمندسازی موتورخانه ها، موفق به کاهش مصرف انرژی و افزایش بهره وری در کشور شده است.
علی اصغر رجبی با اشاره به عملکرد یک ساله این شرکت در دولت چهاردهم، از پیشبرد پروژه های کلیدی در حوزه بهینه سازی انرژی و توسعه منابع تجدیدپذیر خبر داد و اظهار کرد: این اقدام ها با تکیه بر آیین نامه های قانونی و مشارکت بخش خصوصی و شرکت های دانش بنیان، نقشی مؤثر در پیشبرد اهداف پایداری انرژی ایفا کرده اند. وی با اشاره به اینکه چالش اصلی در اجرای پروژه های بهینه سازی همواره تأمین منابع مالی بوده است، افزود: شرکت ملی گاز ایران با تکیه بر آیین نامه بازار بهینه سازی انرژی و محیط زیست مصوب سازمان برنامه و بودجه و سایر مصوبات قانونی مرتبط توانسته این مشکل را مدیریت کند.
معامله بیش از ۸۰۰ میلیون مترمکعب گاز
مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران با تأکید بر عملکرد این شرکت تصریح کرد: این شرکت موفق شده در بورس انرژی بیش از یکهزار و ۵۸۲ میلیون مترمکعب گاز برای عرضه تخصیص دهد که از این مقدار بیش از ۸۰۰ میلیون مترمکعب معامله شده و بیش از ۷۸۰میلیون مترمکعب دیگر در صف عرضه قرار دارد.
رجبی با بیان اینکه بالاترین قیمت ثبت شده برای گواهی های اوج، ۱۷هزار تومان و برای غیراوج، ۸هزار تومان بوده است، اظهار کرد: این اقدام یکی از مکانیسم های مهم تأمین مالی پروژه های بهینه سازی انرژی در کشور به شمار می رود. وی به تکالیف رئیس جمهوری در حوزه انرژی های تجدیدپذیر اشاره کرد و افزود: مطابق مصوبه، باید طی چهار سال، در مجموع ۲۰درصد از مصرف برق ساختمان های اداری از طریق منابع تجدیدپذیر تأمین شود که بر این اساس، شرکت ملی گاز ایران امسال توانسته از مجموع ۱۳میلیون کیلووات ساعت برق هدف گذاری شده، ۳.۵میلیون کیلووات ساعت آن را از انرژی خورشیدی تأمین کند.
ساخت نیروگاه ۱۲۰ مگاواتی در دست اقدام
مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران درباره برق صنعتی گفت: طبق مصوبه، باید طی مدت پنج سال، سالانه یک درصد از برق مصرفی صنعت، از انرژی های تجدیدپذیر تأمین شود که همسو با آن، تولید ۲۰۰میلیون کیلووات ساعت برق صنعتی از منابع تجدیدپذیر برنامه ریزی شده و ساخت نیروگاهی ۱۲۰مگاواتی با سرمایه گذاری بخش خصوصی و هزینه ای بالغ بر ۴ همت در دست اقدام قرار دارد، این در حالی است که مطالعات پایه و انتخاب زمین برای پروژه نیز در حال انجام است.
رجبی به پروژه های بهینه سازی موتورخانه ها اشاره و تأکید کرد: بیش از ۳۲۹ هزار موتورخانه بهینه سازی خواهد شد و هوشمندسازی ۱۰۰ هزار موتورخانه نیز امسال از استان کردستان آغاز شده است. وی درباره دیگر اقدام های نوین این حوزه یادآور شد: پروژه های هیدروژن و استفاده از داده ها و فناوری های نوین در بخش خانگی نیز در مرحله برنامه ریزی و تدوین دستورعمل قرار دارند و بخش خصوصی و شرکت های دانش بنیان در قالب شرکت های کارور می توانند در این حوزه مشارکت داشته باشند. این اقدام ها نشان دهنده تعهد شرکت ملی گاز ایران به کاهش مصرف انرژی، ارتقای بهره وری و توسعه پایدار منابع انرژی در کشور است.
وزارت نفت
استقرار فوری سیستم مدیریت ایمنی فرایند در پالایشگاه ها
مدیرکل بهداشت، ایمنی و محیط زیست وزارت نفت تأکید کرد: تمام پالایشگاه های کشور باید بدون تأخیر به سمت استقرار سیستم مدیریت ایمنی فرایند (PSM) حرکت کنند.
شهرام احمدی در نشست هم اندیشی «واکاوی و درس آموزی از حوادث و ارتقای ایمنی فرایند» با حضور محمدصادق عظیمی فر، معاون وزیر نفت و مدیران عامل پالایشگاه های کشور اظهار کرد: حوادث پالایشگاه تهران، شیراز و آبادان بجز تلفات انسانی که جبران ناپذیر است، خسارت های مالی و اعتباری نیز به همراه داشتند. در کشورهای دیگر، ارزش سهام شرکت ها به دنبال رویدادهای بزرگ کاهش می یابد، این در حالی است که ما حتی حسابداری خسارتی به صورت کلاسیک نداریم. وی گفت: تأسیسات ذخیره سازی و مخزن داری به دلیل حجم بالا، یکی از بخش های پرریسک پالایش در دنیاست. گستردگی جغرافیایی این صنعت و در برخی موارد، نزدیکی آن به اماکن جمعیتی، سبب شده صنعت پالایش با مجموعه ای از ریسک های خاص روبه رو باشد که اگر بدرستی مدیریت نشود، گویی کل صنعت مدیریت نمی شود.
مدیرکل اچ اس ای وزارت نفت با بیان اینکه مدیریت ریسک، یکی از عوامل کلیدی موفقیت این نوع کسب وکار است، افزود: در این حوزه ریسک فقط شامل آتش سوزی نیست، خسارت محیط زیستی و لطمه اعتباری هم ریسک محسوب می شود. احمدی با اشاره به حوادث مهم عملیاتی در فرایند پالایشگاهی تصریح کرد: این حوادث ممکن است در حین عملیات، راه اندازی و بهره برداری اتفاق بیفتد.
وی با بیان اینکه از میان ۴۳ حادثه در این سال ها ۴۷ درصد مربوط به آتش سوزی بوده و پس از آن، ریزش و انفجار در رده های بعدی قرار دارند، گفت: بررسی ها نشان داد که هر کدام از حوادث، به تفکیک در کدام مقطع عملیاتی رخ داده اند و به این نتیجه رسیدیم که اگرچه بیشترین حوادث (۵۵ درصد) در مرحله بهره برداری اتفاق افتاده، بیش از ۳۰ درصد حوادث نیز در زمان راه اندازی رخ داده است. این عدد قابل توجه نشان می دهد که از همان آغاز کار به موضوع ایمنی به اندازه کافی توجه نشده است.
ضرورت مدیریت ریسک برای پیشگیری از خسارت ها
مدیرکل اچ اس ای وزارت نفت با تأکید بر اینکه هدف این مجموعه پیشگیری از خسارت است، گفت: خسارت ها تنها شامل خسارت جانی نیست؛ بلکه خسارت مالی، از دست دادن فرصت تولید و کاهش اعتبار را نیز دربر می گیرد. با این حال، سیستم جامعی برای بررسی خسارات ناشی از حوادث وجود ندارد که بتوان میزان دقیق خسارات را ارزیابی کرد.
احمدی با بیان اینکه راهکار پیشگیری از حوادث، حرکت به سمت مدیریت ایمنی فرایند است، افزود: ابتدا باید مدیریت ریسک و سپس مدیریت دارایی های فیزیکی اجرا شود. حدود ۷۰ درصد فرصت های مدیریت ریسک قبل از مرحله راه اندازی وجود دارد و در غیر این صورت، این فرصت ها از دست می رود. به همین دلیل این مرحله اهمیت ویژه ای دارد. وی با تأکید بر اینکه مهم ترین درخواست ما این است که تمام پالایشگاه های کشور بدون تأخیر به سمت استقرار سیستم مدیریت ایمنی فرایند(PSM) حرکت کنند، گفت: برای مدیریت ریسک، حرکت فوری و عمیق به سمت سیستم مدیریت ایمنی و فرایندی ضروری است. استقرار کامل PSM می تواند تار و پود مدیریت ریسک را به صنعت فرایندی پیوند دهد.
شرکت ملی نفتکش ایران
امضای تفاهمنامه با هدف گسترش همکاری ها
دانشگاه صنعت نفت و شرکت ملی نفتکش ایران با هدف گسترش همکاری های آموزشی، علمی و پژوهشی تفاهمنامه امضا کردند.
تفاهمنامه همکاری آموزشی، علمی و پژوهشی به منظور پاسخ به نیاز روزافزون صنعت حمل ونقل دریایی کشور به نیروی انسانی متخصص و توانمند بین محمدرضا خسروی نیکو، رئیس دانشگاه صنعت نفت و مسعود بازویی، مدیرعامل شرکت ملی نفتکش ایران امضا شد. بر اساس برخی از مفاد این تفاهمنامه، دانشگاه صنعت نفت با بهره گیری از ظرفیت های علمی و آموزشی خود نسبت به تربیت و تأمین نیروهای متخصص مورد نیاز ناوگان ملی نفتکش اقدام می کند.دانشکده نفت(علوم دریایی) محمودآباد، به عنوان یکی از دانشکده های باسابقه این دانشگاه، سال ها تجربه و پیشینه در تربیت متخصصان علوم دریایی برای شرکت ملی نفتکش داشته و اکنون نیز به عنوان بازوی اصلی این تفاهمنامه، در اجرای برنامه های آموزشی و پژوهشی مشترک ایفای نقش می کند.
دو طرف ابراز امیدواری کردند که اجرای این تفاهمنامه، ضمن ارتقای سطح مهارت ها و توان علمی نیروهای متخصص، به توسعه پایدار و تقویت جایگاه صنعت حمل ونقل دریایی کشور در عرصه ملی و بین المللی کمک شایانی کند.
شرکت ملی صنایع پتروشیمی
پتروشیمی کلید عبور از چالش های صنایع پایین دستی
مدیر توسعه صنایع پایین دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران با برشمردن چالش های صنایع پایین دستی به نقش صنعت پتروشیمی برای عبور از این موانع تأکید کرد. محمد متقی در سومین همایش زنجیره ارزش صنعت پتروشیمی ایران به چالش های حکمرانی در صنایع پایین دستی اشاره و اظهار کرد: در این اکوسیستم، ۱۰ تا ۱۱ بازیگر اصلی شامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی، وزارت نفت، وزارت صنعت، معدن و تجارت(صمت)، سازمان تولیدکنندگان و مصرف کنندگان، هلدینگ های پتروشیمی، شرکت های خصوصی، بورس کالا و انرژی، گمرک، بانک مرکزی و سازمان غذا و دارو حضور دارند که تعیین کننده شرایط در صنایع پایین دستی هستند. وی به بیان چالش های صنایع پایین دستی پرداخت و گفت: نخستین چالش، نوسان و تأمین مواد اولیه و کاهش تولید آن هاست که علل گوناگونی دارد. افزون بر این، ناترازی انرژی بر صنایع پایین دستی تأثیرگذار است و سبب می شود اولویت تأمین مواد اولیه، به فعالیت های دیگر معطوف شود.
چالش طولانی شدن طرح های زنجیره ارزش
مدیر توسعه صنایع پایین دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران به اجرا نشدن طرح های زنجیره ارزش اشاره و بیان کرد: برخی از این طرح ها که قرار بود ۸ تا ۹ ساله به ثمر بنشیند، ۱۲ سال طول کشیده و همین موضوع مشکلات عدیده ای را برای توسعه صنعت پتروشیمی ایجاد کرده است.
متقی با تأکید بر لزوم ایجاد تغییرات در انتهای زنجیره ارزش تصریح کرد: در صنعت پتروشیمی، ملزم به رعایت نظارت و اجرای استانداردها هستیم. بر همین اساس، برای تولید هر محصول، داده های تکنولوژیکی وجود دارد که اطلاعات آنها تطابق سازی می شود و تنها کالاهایی به بورس می روند که مطابق با این داده ها باشند. وی درباره استانداردسازی در صنایع پایین دستی گفت: سازمان استاندارد، متولی استانداردهای اجباری و تشویقی است؛ اما پیگیری چندانی در این زمینه صورت نمی گیرد. افزون بر آن، آزمایشگاه های طراحی شده برای این حوزه سال هاست که به روزرسانی نشده اند.
انجام ۳۶ درصد معاملات به صورت اعتباری
مدیر توسعه صنایع پایین دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران به تأمین مالی صنایع پایین دستی اشاره و بیان کرد: از سال ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳، حدود ۳۶ درصد از معاملات بورس کالا مربوط به معاملات اعتباری بوده است؛ یعنی هرچقدر به جریان نقدینگی در صنایع پایین دستی کمک شده تا تاب آوری خود را در تولید بالا ببرند، عواملی مثل محدودیت های برق و گاز به این صنایع فشار وارد کرده است. متقی با تأکید بر برنامه های توسعه ای صنایع پایین دستی افزود: وزارت صمت باید نظارت بیشتری بر صدور پروانه های بهره برداری براساس برنامه های توسعه ای بالادست پتروشیمی داشته باشد. بر اساس آمار سال ۱۴۰۲، حدود ۱۰ هزار پروانه بهره برداری در حوزه پلیمر صادر شده است. وی با بیان اینکه آلودگی های پلاستیکی و زیست محیطی از جمله چالش های دیگر صنایع پایین دستی است، تصریح کرد: این موارد بشدت صنعت پتروشیمی را تحت تأثیر قرار می دهند و اگر با همین محصولات جلو برویم، تا چند سال آینده، بازارهای نیمه فعالی که وجود دارد نیز از دست می رود. مدیر توسعه صنایع پایین دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران، تعرفه های صادرات را از دیگر چالش های صنایع پایین دستی دانست و بیان کرد: این اقدام با هدف توسعه زنجیره ارزش انجام شد؛ اما در چند سال گذشته، مالیات حاصل از صادرات محصولات پتروشیمی بین ۵ تا ۱۰ درصد اخذ شده که این موضوع، مشکلاتی را برای صنایع پایین دستی ایجاد کرده است.
شرکت ملی گاز ایران
شرکت های کارور؛ مسیر نوین مدیریت گاز طبیعی
مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران از آغاز فعالیت شرکت های کارور به عنوان واحدهایی برای بهینه سازی مصرف گاز و ارتقای کیفیت خدمات خبر داد. علی اصغر رجبی درباره وظیفه شرکت های کارور گاز طبیعی گفت: این شرکت ها، واحدهای فناوری - خدماتی هستند که وظیفه تحویل گاز به مصرف کننده نهایی را به عهده دارند و با ترکیب خدمات خرید، فروش و بهینه سازی تلاش می کنند از ظرفیت گاز به شکل بهینه استفاده شود. هدف اصلی، همراه سازی فناوری های نوین با فرایندهای عملی مصرف گاز است تا مشترکان با اطمینان و صرفه جویی بیشتری از انرژی بهره مند شوند. وی درباره دامنه فعالیت این شرکت ها افزود: دامنه فعالیت شامل طراحی و اجرای طرح های بهینه سازی مصرف، نصب و بهره برداری از تجهیزات اندازه گیری قابل اعتماد و در بلندمدت توسعه خدمات گاز، ازجمله فروش، بهره برداری و نگهداری شبکه ها و تأسیسات است. این دامنه از سوی شرکت ملی گاز ایران تعیین و نظارت می شود تا هماهنگی ملی و رعایت استانداردهای صنعتی تضمین شود. مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران درباره مزایای شکل گیری این شرکت ها برای کشور گفت: مزایای شرکت های کارور گسترده است. افزایش بهره وری، کاهش هزینه های عملیاتی، توسعه فناوری های نوین، جذب سرمایه گذاری، بهینه سازی منابع، اجرای پروژه های هوشمندسازی و کاهش گازهای محاسبه نشده ازجمله این موارد به شمار می رود. کاهش وابستگی به واردات سوخت و تقویت تولید ملی، ارتقای کیفیت خدمات به مشترکان و بازتعریف الگوی مصرف از طریق مشارکت مردم از دیگر نتایج مثبت این رویکرد است.
افزایش کیفیت خدمات و رضایت مصرف کننده
رجبی با اشاره به منابع مصرف کننده گفت: مصرف کنندگان به طور مستقیم از فناوری های جدید و خدمات بهبودیافته بهره مند می شوند که این موارد شامل کاهش مصرف بی رویه، کاهش هزینه ها، دسترسی به خدمات نوین و افزایش استانداردهای مصرف انرژی است. به این ترتیب، کیفیت خدمات افزایش می یابد و رضایت مصرف کننده بیشتر می شود. وی در زمینه انگیزه ورود بخش خصوصی و تداوم فعالیت آنها تصریح کرد: یکی از انگیزه های کلیدی، صدور گواهی گاز است که به ازای صرفه جویی های پروژه ها صادر و در بورس انرژی معامله می شود. این ابزار، سرمایه گذاری را توجیه پذیر و بازپرداخت سرمایه را تضمین می کند.
مدیر انرژی و کربن شرکت ملی گاز ایران ادامه داد: شرکت ملی گاز ایران با اولویت بندی فعالیت ها از سال گذشته کار را آغاز کرده و پیش بینی می شود امسال گام های عملیاتی برداشته شود. بلوغ کامل پروژه ها زمان می طلبد؛ اما مسیر اجرا در حال گذر است. رجبی درباره الزام شرکت ها یا اشخاص حقوقی برای فعالیت در قالب شرکت های کارور گفت: این شرکت ها باید از سامانه های نرم افزاری مطابق سیاست های شرکت ملی گاز بهره ببرند.